«Αυτόματος Τηλεφωνητής»: Ο Denis Podalydès στον Αλέξανδρο Ρωμανό Λιζάρδο

Ο Denis Podalydès γεννήθηκε στις 22 Απριλίου 1963 στις Βερσαλλίες, με οικογενειακές ρίζες που φτάνουν ως την Ελλάδα. Σπούδασε στο Conservatoire National Supérieur d’Art Dramatique και το 1997 εντάχθηκε στην Comédie-Française, της οποίας έγινε sociétaire το 2000 και θεωρείται σήμερα ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της. Παράλληλα με την υποκριτική, σκηνοθετεί θέατρο και όπερα, γράφει σενάρια και βιβλία, ανάμεσά τους το «Scènes de la vie d’acteur» (2006) («Σκηνές από τη ζωή ενός ηθοποιού») και το «Voix off» (2008), ένα προσωπικό δοκίμιο για τη σχέση του με τις φωνές. Έχει πρωταγωνιστήσει σε πάνω από εκατό ταινίες και σειρές, συχνά στις ταινίες του αδελφού του Bruno Podalydès, ενώ έχει συνεργαστεί με σπουδαίους σκηνοθέτες όπως τον δικό μας Κώστα Γαβρά (Costa-Gavras). Στον «Αυτόματο Τηλεφωνητή» (Le Répondeur, 2025) υποδύεται τον Πιερ, έναν γνωστό συγγραφέα βραβευμένο με το Γκονκούρ, που προτείνει στον Μπατίστ (Salif Cissé), έναν μίμο, να γίνει η τηλεφωνική «φωνή» του και να διαχειρίζεται όλες τις κλήσεις του, ώστε εκείνος να αφοσιωθεί απερίσπαστος στο επόμενο μυθιστόρημά του. Τι συμβαίνει όμως όταν παίρνεις στα χέρια σου τη ζωή κάποιου άλλου, μαζί με το τηλέφωνό του; Η ταινία κέρδισε το Βραβείο Κοινού στο Festival de l’Alpe d’Huez 2025 και αγαπήθηκε από το κοινό στο 26ο Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου Ελλάδος, όπου έκανε την ελληνική της πρεμιέρα. Φέτος θα τον δούμε επίσης στην ταινία «Maigret et le mort amoureux» («Ο Μαγκρέ και ο ερωτικός νεκρός»), που θα βγει στους θερινούς κινηματογράφους.

Αλέξανδρος Ρωμανός Λιζάρδος: Θα ήθελα να ξεκινήσουμε με κάτι που πολλοί δεν γνωρίζουν: τη σύνδεσή σας με την Ελλάδα. Μπορείτε να μας μιλήσετε για αυτή την ιδιαίτερη σχέση;

Denis Podalydès: Γεννήθηκα στις Βερσαλλίες, από πατέρα που γεννήθηκε στην Αλγερία, αλλά ο παππούς του ήταν Έλληνας. Είχα μια θεία-προγιαγιά που μου δίδαξε μερικές ελληνικές λέξεις όταν ήμουν πολύ μικρός και πάντα ένιωθα υπερήφανος για αυτή την ελληνική καταγωγή. Της ζητούσα συχνά να μου μιλά για την Ελλάδα, αν και η οικογένεια είχε φύγει νωρίς από εκεί, περνώντας από την Αλεξάνδρεια, την Τύνιδα και στη συνέχεια στο Αλγέρι. Όταν αποφοίτησα από τη σχολή θεάτρου, με προσέλαβε ένας Γάλλος σκηνοθέτης, ο Patrice Vivanco, που ζούσε και εργαζόταν στην Αθήνα. Με ανέθεσε τον πρωταγωνιστικό ρόλο σε μια ταινία δίπλα στην Ελληνίδα ηθοποιό Θέμις Μπαζάκα, η οποία έγινε και «η σύντροφός» μου. Η ταινία γυρίστηκε το καλοκαίρι του 1989 μεταξύ Ελλάδας, Ιταλίας, Γαλλίας και Ισπανίας. Ήταν ένα road movie στη Μεσόγειο και ο διευθυντής φωτογραφίας ήταν ο Γιώργος Αρβανίτης, που μου δίδαξε τα πάντα για τον κινηματογράφο. Η ταινία είχε λίγα μέσα, όλα χωρούσαν σε ένα φορτηγό. Είχε φτιάξει ακόμα και μια μικρή γερανογέφυρα σχεδόν με τα χέρια του. Κάθε μέρα μου έδειχνε τις τεχνικές του, τα πλάνα, τους φακούς. Μου έμαθε πώς να συμπεριφέρομαι μπροστά στην κάμερα. Αυτή η ταινία ήταν για μένα ένα σχολείο, μια μύηση στην υποκριτική κινηματογράφου, γιατί δεν είχα γυρίσει τίποτα πριν. Η Τίμη με δίδασκε την υποκριτική, γιατί είχε μια ένταση που με εντυπωσίαζε βαθιά, κι εγώ της δίδασκα τα γαλλικά με λίγη προφορά. Η ταινία λεγόταν «Xenia», πέρασε από το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης και μετά δεν άκουσα ποτέ ξανά γι’ αυτήν. Δεν κυκλοφόρησε στη Γαλλία. Είναι σαν ένα όνειρο, ένας μύθος. Η δική μου Οδύσσεια στη Μεσόγειο. Σε κάποια στιγμή η παραγωγή σταμάτησε, τελείωσαν τα χρήματα, και έζησα στην Αθήνα. Έπαιρνα τα παιδιά του Αρβανίτη από το σχολείο και εκείνος μου δίδασκε ελληνικά. Τα λίγα ελληνικά που κράτησα τα έμαθα από τα παιδιά του, τον Γιάννη, τον Γρηγόρη, τον Λεωνίδα. Θυμάμαι χαρακτηριστικά τη φράση που έλεγε η μητέρα τους κάθε βράδυ: «βάλτα παπούτσια!», που σημαίνει φόρα τις παντόφλες σου. Καταλαβαίνετε λοιπόν ότι η Ελλάδα είναι ταυτόχρονα η χώρα της καταγωγής μου και η χώρα στην οποία γεννήθηκα ως ηθοποιός.

Αλέξανδρος Ρωμανός Λιζάρδος: Υπάρχει και μια άλλη σύνδεση, γιατί ο Κώστας Γαβράς σας εμπιστεύτηκε έναν ρόλο στην τελευταία του ταινία. Πώς ήταν αυτή η εμπειρία;

Denis Podalydès: Η συνάντηση με τον Κώστα ήταν κάτι που περίμενα, ονειρευόμουν και είχα εξιδανικεύσει εδώ και χρόνια. Όταν μου πρότεινε να γυρίσουμε μαζί, δεν είχα διαβάσει καν το σενάριο. Είπα ναι αμέσως, σαν να ήταν σχεδόν δική μου αίτηση. Το σενάριο ήταν ιδιαίτερο, μια ταινία για τη ζωή και τον θάνατο, και εγώ βρισκόμουν συχνά σε μια θέση παρατήρησης. Ήταν μια πολύ έντονη εσωτερική εμπειρία. Κάποια στιγμή, ένας δημοσιογράφος ρώτησε τον Κώστα γιατί κάνει αυτή την ταινία, και εκείνος απάντησε: «Είναι ένα ερώτημα που με αφορά αρκετά άμεσα, δεδομένης της ηλικίας μου». Ήταν 91 ετών όταν γυρίσαμε. Και κατάλαβα ότι για πρώτη φορά μοιραζόμουν με έναν σκηνοθέτη το συναίσθημα του θανάτου. Το να κάνεις αυτό με τρόπο χαρούμενο, καλλιτεχνικό, κινηματογραφικό, ήταν κάτι ξεχωριστό. Ήξερα ότι μοιραζόμουν την ίδια εμπειρία με τον Kad Merad και όλη την ομάδα. Ένιωσα μια οικειότητα με τον Κώστα που σπάνια έχω νιώσει. Ο Κώστας Γαβράς ήταν για μένα θρύλος. Ο πατέρας μου τον αγαπά από πάντα, το όνομά του μάζευε την οικογένεια γύρω από την τηλεόραση. Και ο πατέρας μου ζήτησε να παίξει κομπάρσος στην ταινία. Ρώτησα τον Κώστα, και εκείνος είπε αμέσως ναι. Ένα πρωί, ο πατέρας μου, που είναι 87 χρονών, ήρθε στο νοσοκομείο που γυριζόταν η σκηνή. Ο Κώστας τον σκηνοθέτησε σε ένα πλάνο, χωρίς να το έχει σχεδιάσει, χωρίς ο πατέρας μου να το καταλαβαίνει καν. Νόμιζε ότι ήταν απλός κομπάρσος. Και τον βλέπεις στην ταινία. Μια ταινία για τη ζωή και τον θάνατο του Κώστα Γαβρά, με τον πατέρα μου στα 85 του, λίγο κουρασμένο, λίγο άρρωστο. Ήταν ένα εξαιρετικό δώρο και μια χειρονομία φιλίας. Ήθελα να την ξαναδώ με τα παιδιά μου για τα Σεζάρ, αλλά δεν μπόρεσα. Ήταν πολύ δυνατό.

Ο Denis Podalydès που φέτος θα τον δούμε σε δύο ταινίες το καλοκαίρι, μας μίλησε για τον κινηματογράφο που τον «σχημάτισε» βαθιά και ανεπανόρθωτα. Από τους δρόμους της Μεσογείου με τον Γιώργο Αρβανίτη μέχρι τα γυρίσματα δίπλα στον Κώστα Γαβρά, κουβαλά μια σχέση με την τέχνη του που δεν χωρά σε φιλμογραφίες. Στον «Αυτόματο Τηλεφωνητή» υποδύεται έναν άνθρωπο που θέλει να σωπάσει τον κόσμο για να γράψει. Και ίσως σε αυτό κρύβεται κάτι από τον ίδιο τον ηθοποιό, που ξέρει καλύτερα από τους περισσότερους ότι η φωνή, όταν είναι αληθινή, δεν αντικαθίσταται.