Η σημασία της ενημέρωσης και της έγκαιρης διάγνωσης

Γράφει η Θωμοπούλου Κωνσταντίνα, Ογκολόγος, Συνεργάτης Ε’ Παθολογικής – Ογκολογικής Κλινικής ΥΓΕΙΑ.

Ο καρκίνος του πνεύμονα παραμένει μία από τις συχνότερες μορφές καρκίνου παγκοσμίως. Παρόλο που για πολλά χρόνια συνδέθηκε σχεδόν αποκλειστικά με το κάπνισμα, σήμερα γνωρίζουμε ότι μπορεί να εμφανιστεί και σε ανθρώπους που δεν έχουν καπνίσει ποτέ. Αυτό το γεγονός υπογραμμίζει πόσο σημαντική είναι η ενημέρωση, η πρόληψη και η έγκαιρη διάγνωση.

Όχι μόνο ο “καπνιστής”

Είναι αλήθεια ότι το κάπνισμα αποτελεί τον πιο σημαντικό παράγοντα κινδύνου — περίπου το 80–85% των περιστατικών σχετίζονται με αυτό. Παρόλα αυτά, ένα σημαντικό ποσοστό ασθενών δεν έχουν καπνίσει ποτέ.

Παράγοντες όπως Παθητικό κάπνισμα, Ατμοσφαιρική ρύπανση (ιδιαίτερα σε μεγάλες πόλεις),  Έκθεση σε συγκεκριμένες ουσίες στη δουλειά (π.χ. αμίαντος), Γενετική προδιάθεση, μπορούν επίσης να αυξήσουν τον κίνδυνο. Γι’ αυτό ο καρκίνος του πνεύμονα δεν είναι “ασθένεια του καπνιστή”, αλλά ασθένεια που αφορά όλους μας.

Γιατί καθυστερεί η διάγνωση;

Τα πρώιμα συμπτώματα μπορεί να είναι:

• Ήπιος αλλά επίμονος βήχας
• Λαχάνιασμα με την άσκηση
• Ήπιο πόνο στο στήθος
• Κούραση

Πολλά από αυτά μοιάζουν με συνηθισμένες παθήσεις όπως βροχίτιδα ή άσθμα, έτσι συχνά αγνοούνται.
Στο τέλος, η διάγνωση γίνεται όταν τα συμπτώματα γίνουν έντονα — και τότε η νόσος μπορεί να έχει προχωρήσει.

Τι αλλάζει σήμερα: Η Πρώιμη Ανίχνευση

Τα τελευταία χρόνια υπάρχει ένα πολύ σημαντικό εργαλείο: Αξονική Τομογραφία Χαμηλής Δόσης (Low Dose CT). Είναι μια απλή, γρήγορη και χαμηλής ακτινοβολίας εξέταση, που μπορεί να ανιχνεύσει τον καρκίνο του πνεύμονα σε πολύ πρώιμο στάδιο, πριν εμφανιστούν έντονα συμπτώματα.

Ποιοι πρέπει να τη σκεφτούν σοβαρά:

• Άτομα 50–80 ετών
• Με ιστορικό καπνίσματος πάνω από 20 χρόνια
• Ακόμη κι αν έχουν κόψει το κάπνισμα την τελευταία δεκαετία

Σε αυτά τα άτομα η Low Dose CT μειώνει τη θνητότητα, γιατί βρίσκουμε τον καρκίνο σε πιο πρώιμο στάδιο που μπορεί να αντιμετωπιστεί πιο αποτελεσματικά.

Θεραπεία: Από το φόβο στην ελπίδα

Η ογκολογία εξελίχθηκε εντυπωσιακά. Πλέον, διαθέτουμε μια πληθώρα θεραπευτικών επιλογών όπως είναι:

• Στοχευμένες θεραπείες (ανάλογα με συγκεκριμένες γονιδιακές μεταλλάξεις του όγκου κάθε ασθενούς)
  Ανοσοθεραπείες
• Νεότερους συνδυασμούς χημειοθεραπείας με καλύτερο προφίλ τοξικότητας

Αυτό σημαίνει ότι:

• Πολλοί ασθενείς ζουν πλέον πολλά χρόνια με καλή ποιότητα ζωής
• Η αντιμετώπιση γίνεται εξατομικευμένα
• Δεν υπάρχει «μία θεραπεία για όλους», αλλά η κατάλληλη θεραπεία για κάθε ασθενή

Άρα, το μήνυμα που αξίζει να μείνει είναι ότι ο καρκίνος του πνεύμονα δεν είναι πια μια νόσος χωρίς ελπίδα. Η ενημέρωση, η κατανόηση των συμπτωμάτων και κυρίως η πρώιμη διάγνωση μπορούν να κάνουν τη διαφορά.

Μιλήστε με τον γιατρό σας αν:

• Έχετε ιστορικό καπνίσματος
• Έχετε επίμονο βήχα
• Νιώθετε λαχάνιασμα ή βάρος στο στήθος

Η έγκαιρη εξέταση μπορεί να σώσει ζωές.