«Καμπανάκι» της ΕΚΤ για τις υψηλές αποτιμήσεις στις αγορές, ιδιαιτέρως των κρυπτονομισμάτων

Τον «κώδωνα» του κινδύνου για τους επενδυτές από την αγορά των κρυπτονομισμάτων «κρούει» η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) καθώς οι αποτιμήσεις έχουν εκτιναχθεί σε νέα ιστορικά επίπεδα, και διαφαίνονται κινήσεις κερδοσκοπικής μόχλευσης.

Γενικότερα όμως η ΕΚΤ εκφράζει την ανησυχία της καθώς στις αγορές διαβλέπει παραλληλισμούς με ότι είχε συμβεί στις δεκαετίας του 2000 οι οποίες ενδέχεται να δημιουργούν φούσκα στις τιμές των περιουσιακών στοιχείων, παρόλο που οι τρέχουσες υψηλές αποτιμήσεις φαίνεται να υποστηρίζονται από εξαιρετικά ισχυρές επιδόσεις στα κέρδη.

Όπως διαπιστώνεται στην τελευταία Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας ( Financial Stability Review) που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα, «οι αγορές κρυπτονομισμάτων φτάνουν σε νέα υψηλά επίπεδα, χάρη στους θεσμικούς και ιδιώτες επενδυτές, με τους τελευταίους να αυξάνουν επίσης το μερίδιό τους σε τοποθετήσεις που αφορούν μετοχές στις ΗΠΑ».

Συγκεκριμένα, η κεφαλαιοποίηση της αγοράς κρυπτονομισμάτων ξεπέρασε για πρώτη φορά τα 4 τρισεκατομμύρια δολάρια τον Ιούλιο.

Αυτό, σύμφωνα πάντα με την ΕΚΤ οφείλεται στο ευνοϊκότερο κανονιστικό περιβάλλον και στο αυξανόμενο ενδιαφέρον τόσο των ιδιωτών επενδυτών όσο και των θεσμικών επενδυτών.

Επιπλέον, υπάρχουν ενδείξεις για αύξηση της κερδοσκοπικής μόχλευσης, η οποία ενδέχεται να συνέβαλε στην απότομη προσαρμογή που προκάλεσε η κλιμάκωση των εμπορικών εντάσεων μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Κίνας τον Οκτώβριο του τρέχοντος έτους. Έκτοτε, η κεφαλαιοποίηση της αγοράς έχει μειωθεί στα 3,3 τρισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ, περίπου στο ίδιο επίπεδο που επικρατούσε κατά τη δημοσίευση της έκδοσης του Financial Stability Review του Μαΐου 2025.

Τα stablecoins, ένα υποτμήμα του κόσμου των κρυπτονομισμάτων, έχουν τύχει σημαντικής προσοχής τους τελευταίους μήνες, λόγω των παγκόσμιων ρυθμιστικών εξελίξεων. Αν και το ύψος τους είναι συγκριτικά μικρό (290 δισεκ. δολάρια ΗΠΑ), τα stablecoins διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στον κόσμο των κρυπτονομισμάτων και διακρίνονται για την ισχυρή διασύνδεσή τους με το παραδοσιακό χρηματοπιστωτικό σύστημα. Οι κίνδυνοι για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα που προέρχονται από αυτό το τμήμα της αγοράς φαίνεται να είναι περιορισμένοι στη ζώνη του ευρώ, αλλά απαιτείται περαιτέρω παρακολούθηση.

Γενικότερα η ΕΚΤ προειδοποιεί διότι οι υψηλές αποτιμήσεις δημιουργούν τις προϋποθέσεις για απότομες και ξαφνικές κινήσεις, σε περίπτωση που οι κίνδυνοι υλοποιηθούν. Οι φαινομενικά ήρεμες αγορές ενδέχεται να μην προσαρμοστούν σταδιακά στις μεταβαλλόμενες πιθανότητες των σεναρίων κινδύνου, αλλά αντίθετα να αντιδράσουν μη γραμμικά, με απότομες πτώσεις των τιμών όταν οι κίνδυνοι υλοποιηθούν. Επί του παρόντος, οι υψηλές αποτιμήσεις αφήνουν περισσότερο περιθώριο για αρνητικές εκπλήξεις να έχουν μεγαλύτερες επιπτώσεις στις χρηματοπιστωτικές αγορές από ό,τι οι θετικές εκπλήξεις, καθώς υπάρχουν διάφορες πηγές κινδύνου. Παρά τη μείωση των δεικτών κινδύνου, η πιθανότητα αρνητικών μακροοικονομικών κλυδωνισμών παραμένει υψηλή και η επίδραση των υψηλότερων δασμών στον πληθωρισμό και την ανάπτυξη δεν έχει ακόμη φανεί. Οι γεωπολιτικές εντάσεις ενδέχεται να κλιμακωθούν περαιτέρω και η αβεβαιότητα ως προς την πολιτική μπορεί να επανεμφανιστεί ξαφνικά. Οι αγορές εταιρικών ομολόγων είναι ευάλωτες στις μεταβολές του κλίματος κινδύνου, καθώς παρουσιάζουν στενά ασφάλιστρα κινδύνου παρά την επιδείνωση του πιστωτικού κινδύνου. Επιπλέον, οι υψηλές αποτιμήσεις οφείλονται εν μέρει στις ισχυρές προσδοκίες σε σχέση με την οικονομική ανάπτυξη που ενισχύεται από την τεχνητή νοημοσύνη και τις σχετικές χρηματοδοτικές ροές. Οι επενδύσεις αυτές ενδέχεται να αποδειχθούν λιγότερο κερδοφόρες από το αναμενόμενο. Η πρόσφατη αύξηση της μεταβλητότητας των αγορών μετοχών θα μπορούσε να αποτελεί ένα πρώτο σημάδι μεταστροφής του κλίματος κινδύνου.

Όπως δήλωσε ο αντιπρόεδρος της ΕΚΤ Luis de Guindos «oι παγκόσμιες χρηματιστηριακές αγορές έχουν φτάσει σε νέα ιστορικά υψηλά επίπεδα. Το κλίμα της αγοράς θα μπορούσε να αλλάξει απότομα, όχι μόνο εάν επιδεινωθούν οι προοπτικές ανάπτυξης, αλλά και εάν τα κέρδη του τεχνολογικού τομέα – ιδίως εκείνα των εταιρειών που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη – δεν ανταποκριθούν στις προσδοκίες».