ΝΑΤΟ: «Ακλόνητη δέσμευση» των 32 στη συλλογική άμυνα – Casus belli και το παράδοξο του άρθρου 5

Με μηνύματα ενότητας ολοκληρώθηκε η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ, παρά τις εντάσεις που προηγήθηκαν. Ο Ντόναλντ Τραμπ έκανε λόγο για ομοψυχία αναχωρώντας από την Άγκυρα και επιβεβαίωσε το «πράσινο φως» για εγχώρια παραγωγή συστημάτων Patriot στην Ουκρανία, προαναγγέλλοντας και επικοινωνία με τον Βλαντίμιρ Πούτιν.

Σαφές μήνυμα προς την Άγκυρα έδωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, βάζοντας ξανά στο επίκεντρο την απειλή πολέμου που διατηρεί η Τουρκία, σε βάρος της Ελλάδας. Ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε το casus belli «ιστορική ανορθογραφία» και ζήτησε να περάσει οριστικά στο παρελθόν, επισημαίνοντας ότι η επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 προσκρούει σε νομικά εμπόδια, την ώρα που η Ελλάδα έχει ήδη δρομολογήσει την απόκτηση, των δικών της μαχητικών.

«Η Ελλάδα θα υπερασπίζεται πάντα το δικαίωμα της ελεύθερης ναυσιπλοΐας», είπε ο Πρωθυπουργός καθώς οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή βρέθηκαν ψηλά στην ατζέντα της συνόδου ενώ για τις αμυντικές δαπάνες τόνισε ότι «η χώρα βρίσκεται εκεί που άλλες χώρες θα βρεθούν το 2035».

Άρθρο 5 και απειλή πολέμου

Η αναφορά του Πρωθυπουργού για το τουρκικό casus belli, θέτει σαφή «κόκκινη γραμμή» απέναντι σε συμμάχους και εταίρους, επισημαίνει ο διπλωματικός συντάκτης του ΕΡΤnews, Νίκος Μελέτης, ενώ η διακήρυξη της Συνόδου επαναβεβαιώνει το Άρθρο 5 περί συλλογικής άμυνας και αμοιβαίας συνδρομής σε περίπτωση επίθεσης εναντίον κράτους-μέλους, η Ελλάδα βρίσκεται εδώ και τουλάχιστον τρεις δεκαετίες αντιμέτωπη με απειλή πολέμου από επίσης μέλος του ΝΑΤΟ.

«H δήλωση του Πρωθυπουργού έχει αποδέκτη και τους Ευρωπαίους συμμάχους – μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς όχι λίγες χώρες κλείνουν το μάτι και φλερτάρουν με διμερείς συμφωνίες με την Τουρκία, αλλά και με την είσοδό της χωρίς όρους στην ευρωπαϊκή άμυνα, κάτι που σημαίνει δηλαδή χρηματοδότηση της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας από κοινοτικά κονδύλια. Στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ που είναι τόσο ευαίσθητο για την ακεραιότητα της Ουκρανίας, της Συρίας και της Δανίας, δεν μπορεί να κλείνουν τα μάτια όταν υπάρχει απειλή εναντίον της ακεραιότητας ενός κράτους μέλους και του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης και πολύ περισσότερο ενός κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως είναι η Κύπρος, που η κυριαρχία της παραβιάζετα με βάναυσο τρόπο εδώ και 52 χρόνια», είπε ο αναλυτής.

Η σφραγίδα Τραμπ και ο Ερντογάν

Κι ενώ αποφεύχθηκε η διεύρυνση του ρήγματος εντός της Συμμαχίας, ο Ντόναλντ Τραμπ κατέβασε τους τόνους, σηματοδοτώντας γεφύρωση του χάσματος για το θέμα των δαπανών και τον επιμερισμό του βάρους προς τη μεριά των Ευρωπαίων, αφήνοντας ωστόσο αρκετά «αγκάθια» κάτω από το χαλί. Παράλληλα αναπροσάρμοσε την ρητορική του για την απόκτηση των F 35 από την Τουρκία τονίζοντας ότι η τελική απόφαση δεν έχει ληφθεί ακόμη.

«Να αναμένετε τις ενέργειές μας στην υπόθεση των F-35», δήλωσε με το πέρας της Συνόδου ο Ταγίπ Ερντογάν. «Περιμένουμε από τον Ντόναλντ Τραμπ να τηρήσει τις υποσχέσεις του», είπε και χαρακτήρισε «λάθος του Έλληνα πρωθυπουργού να αντιταχθεί στην πώλησή τους». 

Την ίδια ώρα, οι σύμμαχοι δεσμεύτηκαν για στρατιωτική βοήθεια ύψους 140 δισεκατομμυρίων ευρώ προς το Κίεβο έως το 2027.

Aποστολή ΕΡΤnews στην Άγκυρα: Πιέρρος Τζανετάκος, Δημήτρης Γκάτσιος

Ρεπορτάζ ΕΡΤnews: Άγης Μενούτης