Ο “σιωπηλός δολοφόνος” πίσω από τραγωδίες στην Ελλάδα

Η τραγωδία στον Πειραιά, όπου ένας 28χρονος δικηγόρος και η 24χρονη κοπέλα του, ασκούμενη δικηγόρος, βρέθηκαν νεκροί μέσα στο αυτοκίνητό τους σε κλειστό γκαράζ, έχει προκαλέσει έντονο προβληματισμό, καθώς οι πρώτες ενδείξεις συγκλίνουν στο ενδεχόμενο δηλητηρίασης από μονοξείδιο του άνθρακα. Σύμφωνα με τις μέχρι στιγμής πληροφορίες, η πρώτη ιατροδικαστική εκτίμηση δεν κατέδειξε στοιχεία που να παραπέμπουν σε εγκληματική ενέργεια, ενώ ως πιθανότερη αιτία θανάτου εξετάζεται η εισπνοή μονοξειδίου του άνθρακα. Τα οριστικά συμπεράσματα αναμένονται από τη νεκροψία-νεκροτομή, τις τοξικολογικές εξετάσεις και την πραγματογνωμοσύνη στο όχημα, η οποία θα δείξει αν υπήρξε διαρροή καυσαερίων ή άλλος μηχανισμός που οδήγησε στη συσσώρευση του αερίου.

Διαβάστε: Πειραιάς: Πώς έχασαν τη ζωή τους ο 28χρονος δικηγόρος και η 24χρονη στο κλειστό γκαράζ – Η μοιραία λεπτομέρεια που έκανε το αυτοκίνητο “παγίδα θανάτου”

Η υπόθεση φέρνει ξανά στο προσκήνιο έναν κίνδυνο που δεν γίνεται εύκολα αντιληπτός με τις ανθρώπινες αισθήσεις. Το μονοξείδιο του άνθρακα είναι ένα άχρωμο, άοσμο και άγευστο αέριο, το οποίο παράγεται από την ατελή καύση καυσίμων και μπορεί να προκαλέσει σοβαρή δηλητηρίαση ή ακόμη και θάνατο μέσα σε λίγα λεπτά. Δεν είναι τυχαίο ότι οι ειδικοί το χαρακτηρίζουν «σιωπηλό δολοφόνο», καθώς τα πρώτα συμπτώματα -πονοκέφαλος, ζάλη, αδυναμία και υπνηλία- συχνά παρερμηνεύονται ή δεν γίνονται έγκαιρα αντιληπτά.

Η μαζική δηλητηρίαση στη Φλώρινα

Ένα από τα σοβαρότερα περιστατικά των τελευταίων ετών σημειώθηκε τον Οκτώβριο του 2024 στο Λιμνοχώρι Αμυνταίου Φλώρινας, όταν 14 άτομα μεταφέρθηκαν σε νοσοκομεία, έπειτα από διαρροή μονοξειδίου του άνθρακα σε ξενοδοχείο. Η κινητοποίηση του ΕΚΑΒ, της Πυροσβεστικής και της Αστυνομίας ήταν άμεση, ενώ συναγερμός σήμανε στα νοσοκομεία Κοζάνης, Πτολεμαΐδας και Φλώρινας.

Ένας 48χρονος νοσηλεύτηκε σε κρίσιμη κατάσταση στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας του Μαμάτσειου Νοσοκομείου Κοζάνης, δίνοντας μάχη για τη ζωή του, ενώ η σύζυγός του νοσηλεύτηκε επίσης με σοβαρά συμπτώματα. Οι περισσότεροι από τους υπόλοιπους επισκέπτες πήραν άμεσα εξιτήριο έπειτα από τις απαραίτητες εξετάσεις.

Αρκετοί από τους ενοίκους κατέθεσαν ότι αρχικά πίστεψαν πως επρόκειτο για τροφική δηλητηρίαση, μέχρι που άνοιξαν τα παράθυρα των δωματίων τους και άρχισαν να αισθάνονται καλύτερα, γεγονός που ανέδειξε πόσο ύπουλα μπορεί να εξελιχθεί μια δηλητηρίαση από μονοξείδιο του άνθρακα.

Η διπλή τραγωδία στο Πανόραμα Θεσσαλονίκης

Μία από τις πιο χαρακτηριστικές υποθέσεις καταγράφηκε τον Νοέμβριο του 2009 στο ξενοδοχείο «Νεφέλη» στο Πανόραμα Θεσσαλονίκης. Μέσα σε διάστημα μόλις 24 ωρών, ένας 27χρονος και ένας 28χρονος έχασαν τη ζωή τους από δηλητηρίαση με μονοξείδιο του άνθρακα. Το περιστατικό προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, καθώς, παρά τον πρώτο θάνατο, δεν πραγματοποιήθηκε άμεσα έλεγχος στις εγκαταστάσεις του ξενοδοχείου, με αποτέλεσμα να ακολουθήσει μία ημέρα αργότερα και δεύτερο θανατηφόρο περιστατικό. Οι πραγματογνωμοσύνες έδειξαν ότι οι καυστήρες δεν ήταν ρυθμισμένοι σύμφωνα με τις προβλεπόμενες προδιαγραφές. Το 2013, το δικαστήριο επέβαλε ποινές στον ιδιοκτήτη του ξενοδοχείου και στον εργολάβο που είχε αναλάβει τις σχετικές εργασίες.

Οι θάνατοι από μαγκάλια

Τα χρόνια της οικονομικής κρίσης, όταν αρκετά νοικοκυριά στράφηκαν σε αυτοσχέδιες λύσεις θέρμανσης, σημειώθηκαν πολλά τραγικά περιστατικά με πρωταγωνιστή το μονοξείδιο του άνθρακα. Στις 28 Φεβρουαρίου 2013, δύο φοιτητές των ΤΕΙ Λάρισας έχασαν τη ζωή τους από οξεία δηλητηρίαση με μονοξείδιο του άνθρακα, ενώ τρεις ακόμα φίλοι τους νοσηλεύτηκαν σε σοβαρή κατάσταση. Οι πέντε φίλοι είχαν μεταφέρει μέσα στο σπίτι ένα μαγκάλι για να ζεσταθούν.

Λίγους μήνες αργότερα, την 1η Δεκεμβρίου 2013, μία 13χρονη έχασε τη ζωή της στην Ξηροκρήνη Θεσσαλονίκης από αναθυμιάσεις μαγκαλιού που είχε ανάψει η μητέρα της για να θερμάνει το σπίτι.

Και τον Δεκέμβριο του 2019 ακόμη μία τραγωδία συγκλόνισε τη χώρα, όταν τέσσερις μετανάστες έχασαν τη ζωή τους σε δώμα κτηνοτροφικής μονάδας στα Καλύβια Αττικής. Οι άτυχοι άνδρες είχαν ανάψει αυτοσχέδιο μαγκάλι υγραερίου για να προστατευθούν από το κρύο, όμως οι αναθυμιάσεις αποδείχθηκαν μοιραίες.

Οι θάνατοι προσφύγων στη Μόρια

Τον Ιανουάριο του 2017, τρεις άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους την ώρα που κοιμούνταν, μέσα σε διάστημα μίας εβδομάδας στο τότε Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης της Μόριας στη Λέσβο. Σύμφωνα με τις έρευνες, οι θάνατοι προκλήθηκαν από οξεία δηλητηρίαση λόγω εισπνοής μονοξειδίου του άνθρακα από μαγκάλια που χρησιμοποιούνταν για θέρμανση μέσα στις σκηνές.

Ένας κίνδυνος που δεν πρέπει να υποτιμάται

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το μονοξείδιο του άνθρακα παραμένει ένας από τους πιο ύπουλους κινδύνους, καθώς δεν έχει χρώμα, οσμή ή γεύση και μπορεί να συσσωρευτεί σε χώρους με ανεπαρκή αερισμό. Είτε πρόκειται για εγκαταστάσεις θέρμανσης, είτε για μαγκάλια, είτε για κινητήρες που λειτουργούν σε κλειστούς χώρους, η έκθεση σε υψηλές συγκεντρώσεις μπορεί να αποβεί μοιραία.

Η υπόθεση του Πειραιά εξακολουθεί να ερευνάται και τα τελικά πορίσματα των ειδικών θα δώσουν τις οριστικές απαντήσεις. Ωστόσο, αποτελεί ακόμη μία υπενθύμιση ότι το μονοξείδιο του άνθρακα εξακολουθεί να αποτελεί έναν υπαρκτό και συχνά υποτιμημένο κίνδυνο, ο οποίος μπορεί να αποδειχθεί θανατηφόρος μέσα σε ελάχιστο χρόνο.