Συνεχίζωμεν ακλόνητοι επί του Σταυρού, εις τας επάλξεις

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος απάντησε στους ισχυρισμούς των ρωσικών μυστικών υπηρεσιών, για τη μη αναγνωρισμένη Εκκλησία του Μαυροβουνίου, από τη Μονή Αγίας Τριάδος Χάλκη, όπου χοροστάτησε στη Θεία Λειτουργία την Παρασκευής 6 Φεβρουαρίου, στη μνήμη του Ιερού Φωτίου, Πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως και ανιδρυτού της μονής. Εκεί, εξάλλου, στεγάζεται η Θεολογική Σχολή Η αναφορά «δεν πτοούμεθα! Συνεχίζομεν ακλόνητοι επί του Σταυρού· εις τας επάλξεις…» έμοιαζε με απάντηση στη Μόσχα, η κόντρα της οποίας με το Φανάρι έχει «πιάσει» δεκαετία. 

Διαβάστε: Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος: Η ταπείνωση είναι χάρη, είναι σοφία, είναι δύναμη, είναι ειρήνη

Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος: “Τελειώνουν φέτος οι εργασίες αποκατάστασης

Στην ομιλία του μετά την απόλυση, αναφέρθηκε μεταξύ άλλων και στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης, τονίζοντας ότι μέσα στο 2026 θα τελειώσουν οι εργασίες αποκατάστασης:«Η αισιοδοξία μας δε αυτή συνδυάζεται με την αναμενομένην ολοκλήρωσιν, εντός του τρέχοντος έτους, των εργασιών αποκαταστάσεως και αναβαθμίσεως των κτιριακών υποδομών της Σχολής, ευγενεί χορηγία του συγχρόνου Παύλου Σκυλίτση Στεφάνοβικ, του Εντιμολογιωτάτου Άρχοντος Εξάρχου της Αγίας του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας κυρίου Αθανασίου Μαρτίνου, του Οικουμενικού Μεγάλου Ευεργέτου, και της εριτίμου συζύγου του». Όπως είπε, η Ιερά Θεολογική Σχολή της Χάλκης “αποτελεί σύμβολον του αρρήκτου συνδέσμου μεταξύ Εκκλησίας και Παιδείας”.

Η ιστορία για τον Ιερό Φώτιο

Στη συνέχεια αναφέρθηκε στην ιστορία του μεγάλου Φωτίου, μιλώντας για «βαρβαρική και πυκνή θάλασσα του λαού των Ρως»: «Ως γνωστόν, ο Μέγας Φώτιος αντιμετώπισε, κατά την πρώτην πατριαρχείαν του, μίαν παρόμοιον κατάστασιν, ότε «υπέσκηψεν υπερβόρειος και φοβερός κεραυνός» τη Βασιλίδι των Πόλεων. Ενώ ο Αυτοκράτωρ και ο στρατός ευρίσκοντο μακράν διά την απόκρουσιν άλλης βιαίας επιδρομής, η “βαρβαρική και πυκνή θάλασσα” του λαού των Ρως εξεχύθη αιφνιδίως κατά της Πόλεως. Ο ιερός Φώτιος, όμως, ως ο ποιμήν ο καλός, ο οποίος “την ψυχήν αυτού τίθησιν υπέρ των προβάτων” (Ιωάν. ι´, 11), δεν έμεινεν άπραγος. Εκάλεσεν αμέσως εις επαγρύπνησιν: κηρία άπτονται, λιτανείαι εκκινούν, παρακλήσεις και δεήσεις αναπέμπονται, το άρωμα του θυμιάματος και ο ήχος των ψαλμών πλημμυρίζουν τας πλακοστρώτους οδούς. Και ο ηρωικός Πατριάρχης, με βλέμμα στερρόν και όψιν λαμπράν, αγέρωχος, μεγαλοπρεπής, επωμίζεται κατά την στιγμήν εκείνην το ωμόφορον του ιστορικού χρέους. Αποφασιστικώς και με απόλυτον πίστιν απευθύνεται προς τον έντρομον λαόν της Πόλεως: “Στήσατε τον κλαυθμόν, παύσασθε! Εγώ υμίν εγγυώμαι την σωτηρίαν, αν αυτοί βεβαίως συντηρήσητε τας ομολογίας· εγώ την των δυσχερών απαλλαγήν, αν υμείς πάγιον την επιστροφήν· εγώ την υποχώρησιν των εχθρών, αν την αναχώρησιν υμείς των παθών”. “Το λοιπόν, αγαπητοί”, φωνεί ο Ιερός Πατήρ, “προς την Μητέρα του Λόγου την μόνην ημών ελπίδα και καταφυγήν, καιρός εφέστηκε προσδραμείν. Ταύτη βοήσωμεν ποτνιώμενοι· Σώσον Πόλιν σην, ως οίδας, ω Δέσποινα”. Και η υπέρμαχος Στρατηγός, ταίς πρεσβείαις της προς τον Υιόν της και Θεόν ημών, έσπευσε να σώση τα τεκνία και την Πόλιν της: “και νηνεμίας ούσης, ευθύς ανέμων επιφορά, και της θαλάσσης ηρεμούσης, κυμάτων επαναστάσεις αλεπάλληλοι εγεγόνησαν” και ο κίνδυνος των Ρως απεμακρύνθη.

Ο διεισδυτικός πνευματικός οφθαλμός του Φωτίου, όμως, δεν αντιμετώπισε τον λαόν αυτόν ως μόνιμον απειλήν. Διείδε εις αυτούς γεώργιον νέον και επέβαλεν ευθύς τας χείρας επί το άροτρον της ιεραποστολής και, ως απέστειλε Κύριλλον και Μεθόδιον εις την Μοραβίαν, εφρόντισε να φθάση και εις την χώραν των Ρως το Ευάγγελον Κυριακόν μήνυμα, προετοιμάζων ούτω το έδαφος διά την μετά ένα περίπου αιώνα επικράτησιν του Χριστιανισμού εις την περιοχήν.

Αυτή είναι η μαρτυρία του Φωτίου! Αυτή η διαχρονική μαρτυρία του Οικουμενικού Πατριαρχείου! Εις την πολιορκίαν, απαντά με αγάπην· εις το σκότος με φως Χριστού. Εις τον πόλεμον δεν αντιτάσσει εξουσίαν, αλλά Σταυρόν. “Αύτη εστίν η νίκη η νικήσασα τον κόσμον, η πίστις ημών” (Α´ Ιωάν. ε´, 4), η “δι᾽ αγάπης ενεργουμένη” (Γαλ. ε´, 6)». 

“Λουσμένη στο φως της ενσαρκωμένης αγάπης η Μεγάλη Εκκλησία”

Στη συνέχεια ο Πατριάρχης αναφέρθηκε στη σημερινή κατάσταση στον κόσμο. «Και σήμερον, που η κλαγγή των όπλων ηχεί εις πολλά σημεία του πλανήτου και, μικρόν κατά μικρόν, ο σύγχρονος κόσμος βυθίζεται εις την σκιάν του φόβου και της αβεβαιότητος, η Μεγάλη Εκκλησία, λελουσμένη εις το φως της σεσαρκωμένης αγάπης, ίσταται αγέρωχος, ως και κατά την εποχήν του Αγίου Φωτίου. Ο παγερός αήρ του βορρά, που βιαίως φυσά και πάλιν, συρίζων βουάς μητρομάχους, δεν δύναται να σβήση την θέρμην της καρδίας της. Αναμένει στοργικώς και υπομονητικώς την επιστροφήν των τέκνων της, τα οποία εκίνησαν την πτέρναν κατ᾽ αυτής, με τας αγκάλας ανοικτάς, ως ο εύσπλαχνος πατήρ της παραβολής, ή μάλλον ως ο ίδιος ο Κύριος επί του Σταυρού. Συνεσταυρωμένη και αυτή μετ᾽ Αυτού, δίδει έκαστον μέλος της εις το μαρτύριον χάριν των τέκνων της. Και παρά τας ιαχάς των αγνωμόνων τέκνων, παρά τας ψευδοκατηγορίας ότι “δαιμόνιον έχει και μαίνεται” (Ιωάν. ι´, 20), δεν εγκαταλείπει τον Σταυρόν. Τούτο το διαχρονικόν μήνυμα του Οικουμενικού Πατριαρχείου: Δεν πτοούμεθα! Συνεχίζομεν ακλόνητοι επί του Σταυρού· εις τας επάλξεις, όπου η θεία Πρόνοια μας έταξε, διά να υπερασπιζώμεθα τα όσια και τα ιερά της πίστεως. Και η Υπεραγία Θεοτόκος πάντοτε σκέπη και προστάτις εις κάθε κίνδυνον και επιβουλήν!»