Τσίπουρο – Τσικουδιά: Η παράδοση ανταμώνει στα …καζάνια

«Φωτιά» έχουν πάρει τα καζάνια για την απόσταξη του τσίπουρου και της τσικουδιάς/ρακής, με τους αμβυκούχους αμπελουργούς (διήμερους μικρούς αποσταγματοποιούς) να μένουν πιστοί στην παράδοση, ανταμώνοντας για το άναμμα του καζανιού.

Τα παραδοσιακά αυτά αποστάγματα των διήμερων, αποτελούν μέρος του αγροτικού κλάδου, που αποφέρει εισόδημα στους μικρούς αποσταγματοποιούς.

Συνολικά οι εξαγωγές του τσίπουρου και της τσικουδιάς, αν και κατέχουν μικρό μερίδιο (2,54% της αξίας και 1,1% της ποσότητας) των συνολικών εξαγωγών των αλκοολούχων ποτών ελληνικής παραγωγής, αποτελούν μια συνεχώς ανερχόμενη κατηγορία. Μάλιστα την τελευταία 4ετία, σύμφωνα με στοιχεία που έχει επεξεργαστεί ο ΣΕΑΟΠ, καταγράφουν αύξηση 86% της αξίας τους.

«Ραντεβού» στα καζάνια δίνουν οι διήμεροι μικροί αποσταγματοποιοί

Φέτος, η χρονιά ήταν δύσκολη για την αμπελουργία της χώρας καθώς η κλιματική αλλαγή έφερε τεράστιες ζημιές.

Οι συνεχόμενες βροχοπτώσεις την άνοιξη και η έντονη ξηρασία με τις υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού «έκαψαν» μεγάλο μέρος της παραγωγής, ενώ στη συνέχεια ήρθαν οι προσβολές από τον περονόσπορο, που σε κάποιες περιπτώσεις αφάνισαν μεγάλο μέρος των σταφυλιών. Η μείωση της παραγωγής σε κάποιες περιοχές φτάνει ακόμα και το 70%.

Με αργούς ρυθμούς

«Η χρονιά έχει πάει πίσω και υπάρχει μια οικονομική δυσκολία στον κόσμο. Με την κλιματική αλλαγή δεν ξέρω πώς θα βαδίσουμε, θα είναι δύσκολα τα πράγματα για τους παραγωγούς», λέει στο in ο πρόεδρος των Αποσταγματοποιών Χανίων και μέχρι πρότινος πρόεδρος της Ομοσπονδίας Αμβυκούχων και Αμπελοκαλλιεργητών Ελλάδας Γιώργος Σταματάκης.

Η αποστακτική περίοδος, σύμφωνα με τη νομοθεσία διαρκεί δύο μήνες. «Φέτος η αποστακτική περίοδος κυλά με αργούς ρυθμούς, καθώς η ετήσια παραγωγή θα φτάσει κάτω από 30%», τονίζει ο κ. Σταματάκης, προσθέτοντας χαρακτηριστικά ότι «οι ζημιές φέτος ήταν τεράστιες και σε πολλές περιπτώσεις παραγωγοί με 10 έως 30 τόνους δεν κατάφεραν να κόψουν ούτε μία ρώγα σταφύλι».

Μειωμένη από 50% έως 70% είναι η παραγωγή και στις Σέρρες. «Φέτος δεν πήγαμε καλά, καθώς δεν υπήρχαν σταφύλια. Στους μικροπαραγωγούς δεν έμεινε σχεδόν τίποτα», σημειώνει ο πρόεδρος του Συλλόγου Αμβυκούχων Αμπελουργών Σερρών Άνθιμος Γεωργιάδης.

Ραντεβού με την παράδοση

Ακόμα, όμως, και σε αυτές τις δύσκολες καταστάσεις και αφήνοντας στην άκρη τα προβλήματα, οι διήμεροι αποσταγματοποιοί και οι μικροί αμπελοκαλλιεργητές από την Κρήτη έως τη Βόρεια Ελλάδα, έδωσαν για μία ακόμη χρονιά ραντεβού με την παράδοση και την μακρόχρονη ιστορία της παραδοσιακής απόσταξης.

«Το γλέντι καλά κρατεί», μας λέει ο κ. Σταματάκης. «Η παράδοση ανθεί. Δεν μας σταματάει τίποτα. Φέτος, μάλιστα, η ανάγκη για τα ανταμώματα είναι πιο έντονη, καθώς εκεί που ένα καζάνι έκαιγε 15-20 ημέρες, τώρα με τη μειωμένη παραγωγή μπορεί να δουλέψει για 2 με 3 ημέρες μόνο. Έτσι περιορίζεται η παραγωγή, αλλά το πανηγύρι γίνεται πιο έντονο και με περισσότερη συμμετοχή. Αυτή είναι η παράδοση και δεν μπορεί να χαθεί».

Στο ίδιο πνεύμα, ο κ. Γεωργιάδης μας είπε: «Ο κόσμος περιμένει τους δύο αυτούς μήνες και το αντάμωμα με φίλους και συγγενείς γύρω από ένα καζάνι για να βγάλει το τσίπουρο της χρονιάς. Αυτό αποτελεί παράδοση και ότι και αν γίνει δεν θα άλλαξει».

x-default

Γάγγραινα η παράνομη διακίνηση

Σύμφωνα με τη νομοθεσία, οι μικροί αποσταγματοποιοί (αμβυχούχοι) μπορούν να παράξουν έως 500 κιλά άνυδρου αποστάγματος, τσίπουρου/τσικουδιάς, δηλαδή, που δεν έχει αραιωθεί. Από το παραγόμενο προϊόν ενός διήμερου παραγωγού τα 50 λίτρα δεν φορολογούνται, καθώς θεωρούνται ποσότητα προς ίδια κατανάλωση.

Όμως, «παράθυρο» στη νομοθεσία επιχειρούν να βρουν κάποιοι, οι οποίοι σπρώχνουν στην αγορά μεγαλύτερες ποσότητες, αμφιβόλου ποιότητας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, το τελευταίο κρούσμα που εντόπισαν οι τελωνειακοί ελεγκτές της ΑΑΔΕ στο νομό Ηρακλείου Κρήτης, οι οποίοι κατάσχεσαν παράνομες δεξαμενές, μηχανισμούς παραγωγής και χιλιάδες λίτρα τσικουδιάς, στις Μοίρες (6.538 λίτρα τσικουδιάς) και στο Γάζι (16.654 λίτρα τσικουδιάς).

Να σημειωθεί ότι πάγιο αίτημα των παραγωγών αποσταγμάτων, όπως αυτό αποτυπώνεται από τον ΣΕΑΟ (Σύνδεσμος Ελλήνων Παραγωγών Αποσταγμάτων Αλκοολούχων Ποτών) είναι η αναθεώρηση του καθεστώτος παραγωγής χύμα αποσταγμάτων, ώστε να τεθούν συγκεκριμένοι κανόνες και να μη δημιουργείται αθέμιτος ανταγωνισμός έναντι του τσίπουρου /τσικουδιάς των συστηματικών αποσταγματοποιών, που επενδύουν στην ανάπτυξη επώνυμων προϊόντων,  επώνυμης ζήτησης και αυξημένης προστιθέμενης αξίας, καθώς και η καταπολέμηση παράνομης εμπορίας αλκοολούχων και αποσταγμάτων, με την ενίσχυση των μέσων και εργαλείων, για την αποτελεσματική άσκηση του έργου των διωκτικών αρχών και την εντατικοποίηση των ελέγχων στην επιτόπια αγορά.