Οδηγός για σωστή ενυδάτωση, απόλαυση και ισορροπία

Η αύξηση της θερμοκρασίας φέρνει αλλαγές στον τρόπο που τρώμε, πίνουμε και κινούμαστε. Πώς μπορούμε να ενυδατωθούμε σωστά, να απολαύσουμε τις εξόδους μας χωρίς ενοχές και να ακούσουμε τα σημάδια του οργανισμού μας; Η Δρ. Βαλεντίνη Κωνσταντινίδου, Διατροφολόγος-Διαιτολόγος και Τεχνολόγος Τροφίμων, Ιδρύτρια του DNANUTRICOACH®, μιλά στο zougla.gr και δίνει πρακτικές συμβουλές για ένα υγιές και ξέγνοιαστο καλοκαίρι.

Συνέντευξη στον Θάνο Ξυδόπουλο

Κυρία Κωνσταντινίδου πώς αλλάζουν οι διατροφικές ανάγκες του οργανισμού κατά τους καλοκαιρινούς μήνες και ποιες τροφές είναι σημαντικό να εντάξουμε στην καθημερινότητά μας; 

Οι διατροφικές ανάγκες του οργανισμού μας δε είναι δόκιμο να λέμε ότι αλλάζουν ανάλογα με τις εποχές. Αυτό που συμβαίνει είναι ότι λόγω των υψηλών θερμοκρασιών και της εποχικότητας των προϊόντων που θα έπρεπε να καταναλώνουμε προσαρμόζονται οι διατροφικές μας συνήθειες. 

Για παράδειγμα, στη χώρα μας την άνοιξη και το καλοκαίρι έχουμε περισσότερα φρούτα και λαχανικά που οφείλουμε να εντάξουμε αυτή την ποικιλία στην καθημερινότητά μας. Οι επίσημες συστάσεις προτείνουν 5 φρούτα και λαχανικά κάθε μέρα, εγώ θα ενίσχυα αυτόν τον κανόνα και θα στόχευα σε τουλάχιστον 30 διαφορετικά φυτά και βότανα την εβδομάδα (και η ρίγανη και ο μαϊντανός μετράνε!). Η ποικιλία και η εποχικότητα είναι η βάση της βιωσιμότητας της παραδοσιακής μεσογειακής μας διατροφή και οφείλουμε να την εντάξουμε στην καθημερινότητά μας. 

Ταυτόχρονα, το καλοκαίρι λόγω των υψηλών θερμοκρασιών ο οργανισμός χρειάζεται περισσότερη και καλύτερη ενυδάτωση, ενώ η όρεξη συχνά μειώνεται, λόγω του ότι το σώμα μας προσπαθεί να ρυθμίσει τη θερμοκρασία του.

Υψηλές θερμοκρασίες και αυξημένη εφίδρωση: ποιος είναι ο σωστός τρόπος ενυδάτωσης και ποια είναι τα συχνότερα λάθη που κάνουμε; 

Ο σωστός τρόπος ενυδάτωσης και η μοναδική πηγή ενυδάτωσης οφείλει να είναι μόνο το νερό. Ένα συχνό λάθος που κάνουμε είναι να μπερδεύουμε άλλου είδους υγρά με το νερό. Τίποτα όμως δεν ξεδιψάει και δεν ενυδατώνει τον οργανισμό μας όπως το φυσικό μεταλλικό νερό. Άλλου είδους υγρά, όπως ο καφές ή το τσάι, μπορεί να είναι διουρητικά αλλά αυτό δε σημαίνει ότι ενυδατώνουν. Επιπλέον, το καλοκαίρι που ανάγκες ενυδάτωσης είναι μεγαλύτερες το να συνδυάζουμε το επιπλέον νερό με περισσότερα φρούτα και λαχανικά είναι η βέλτιστη πρακτική. Όχι μόνο μας προσδίδουν τα απαραίτητα μέταλλα, ιχνοστοιχεία και θρεπτικά συστατικά για να εξισορροπήσουμε την αυξημένη εφίδρωση, αλλά περιέχουν και «κρυφό» νερό, οπότε πετυχαίνουμε διπλό όφελος: και ηλεκτρολύτες και υγρασία!

Πώς μπορούμε να απολαμβάνουμε τις καλοκαιρινές εξόδους, τις διακοπές και τα γεύματα εκτός σπιτιού χωρίς να επιβαρύνουμε την υγεία ή το σωματικό μας βάρος; 

Με ενσυναίσθηση και συνειδητό φαγητό. Πολλά άτομα μπερδεύουν την απόλαυση και την χαλαρότητα που συνοδεύει τις καλοκαιρινές εξόδους και τις διακοπές μας με την υπερβολή στην ποσότητα ή την κραιπάλη, είτε στο φαγητό είτε στο αλκοόλ. Το φαγητό είναι και οφείλει να είναι απόλαυση. Η υπερβολική όμως ποσότητα αναιρεί αυτή την απόλαυση, διότι συνοδεύεται από εντερικά προβλήματα και δυσφορία, τύψεις για το βάρος μας και ανισορροπίες τις επόμενες μέρες. Το ότι θα φάμε εκτός σπιτιού και με ένα διαφορετικό ίσως πρόγραμμα από αυτό που ακολουθούμε συνήθως δε σημαίνει ότι θα πρέπει να είναι και καταστροφικό. Μπορούμε να εστιάσουμε στο τι μπορούμε να ελέγξουμε: την ποσότητα και τον κορεσμό μας.

Οι διακοπές είναι επίσης και μια τέλεια ευκαιρία να αυξήσουμε τη φυσική μας δραστηριότητα, να κοινωνικοποιηθούμε και να απολαύσουμε περισσότερο ύπνο, συνήθειες που και οι 3, ωφελούν την υγεία, το βάρος και την μακροβιότητά μας. Προτείνω να στοχεύουμε σε ότι μπορούμε να κάνουμε και μας παρέχεται δωρεάν στις διακοπές, π.χ. ύπνος, από το να βασανιζόμαστε με τύψεις, με κανόνες και με προγράμματα μη βιώσιμα και μη εφικτά. Για όσα άτομα ανησυχούν επιπλέον για το βάρος τους στις διακοπές, ομοίως να θυμίσω ότι η απώλεια αλλά και η πρόσληψη βάρους δε συμβαίνει σε 1 μέρα ή 1 βδομάδα, αλλά είναι αποτέλεσμα πολλών παραγόντων που ταυτόχρονα δεν ελέγχονται για μεγάλο χρονικό διάστημα. 

Ποια είναι τα σημάδια που δείχνουν ότι ο οργανισμός μας μπορεί να έχει αφυδατωθεί ή να παρουσιάζει έλλειψη ηλεκτρολυτών και πώς μπορούμε να τα προλάβουμε μέσα από τη διατροφή;

Ένας δείκτης αφυδάτωσης είναι το χρώμα των ούρων μας. Όσο πιο σκούρο κίτρινο είναι τόσο πιο αφυδατωμένο είναι το σώμα μας και οφείλουμε να πιούμε περισσότερο νερό. Ένα άλλο σημάδι που μπορούμε να παρατηρούμε τους καλοκαιρινούς μήνες είναι η ζαλάδα, ο πονοκέφαλος, η εξάντληση, η θολούρα ή και η αλλαγή στην τουαλέτα. Η ενυδάτωση οφείλει να γίνεται προληπτικά και όχι αντιδραστικά το καλοκαίρι. 

Μην περιμένουμε δηλαδή να νιώσουμε κάτι για να σκεφτούμε ότι ίσως είμαστε αφυδατωμένοι/ες. Με σωστή και έγκαιρη κατανάλωση πολλών φρούτων και λαχανικών, κάθε μέρα, και με αύξηση του νερού μας μπορούμε να προασπίσουμε το σώμα μας ώστε να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τις υψηλές θερμοκρασίες. Ο πιο οικονομικός ηλεκτρολύτης που μπορούμε να προσθέσουμε στο νερό μας, για όσα άτομα δεν τρώνε φρούτα και λαχανικά, είναι το λεμόνι και το αλάτι. Ελάχιστες περιπτώσεις ατόμων χρειάζονται επιπλέον λήψη συμπληρώματος ηλεκτρολυτών. Να διευκρινίσω εδώ ότι η ενυδάτωση με την έλλειψη ηλεκτρολυτών είναι 2 διαφορετικά πράγματα. Ο εξειδικευμένος διατροφολόγος-διαιτολόγος οφείλει να αξιολογήσει την κατάσταση του σώματος την εκάστοτε στιγμή και να δώσει τις κατάλληλες διατροφικές οδηγίες λαμβάνοντας υπόψη και συνοδά χαρακτηριστικά του κάθε ανθρώπου, π.χ. υπέρταση, διαβήτης, εντερικά προβλήματα κτλ.