Παιχνίδι απόδοσης ευθυνών ΗΠΑ – Σ. Αραβίας για την προέλαση των Χούθι στο στρατηγικό στενό Μπαμπ ελ Μάντεμπ

Η αιφνιδιαστική προέλαση των υποστηριζόμενων από το Ιράν Χούθι προς την στρατηγικής σημασίας πόλη-λιμάνι της Υεμένης, Μόκα, ήταν από την Πέμπτη (10/9) σε πλήρη εξέλιξη, όμως η υποστήριξη του στρατού της Υεμένης από τον κύριο σύμμαχό του, τη Σαουδική Αραβία, δεν ήταν πουθενά ορατή.

«Οι Χούθι κινητοποίησαν ό,τι μπορούσαν: πεζικό, μαζί με τους διαθέσιμους βαλλιστικούς πυραύλους και τα όπλα τους», δήλωσε στο CNN ανώτερη στρατιωτική πηγή των δυνάμεων της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης της Υεμένης, η οποία συμπλήρωσε ότι επικοινώνησε με την Κεντρική Διοίκηση των Ηνωμένων Πολιτειών (CENTCOM) και έλαβε τη διαβεβαίωση ότι οι ΗΠΑ παρακολουθούσαν στενά την κατάσταση και ότι η αεροπορική υποστήριξη της Σαουδικής Αραβίας ερχόταν.

«Όμως η αεροπορική υποστήριξη δεν ήρθε ποτέ και η Μόκα τώρα έχει πέσει», κατέληξε.

Ώρες αργότερα, την Παρασκευή, οι Χούθι κατέλαβαν και ένα άλλο στρατηγικό έδαφος, το νησί Πέριμ, στο στόμιο της Ερυθράς Θάλασσας. Το νησί χωρίζει το στενό Μπαμπ αλ-Μαντέμπ στα δύο, δίνοντας ντε φάκτο στην Τεχεράνη τον έλεγχο άλλης μίας βασικής θαλάσσιας οδού.

Πλέον, η Υεμένη και η Ερυθρά Θάλασσα μπορούν να αποτελέσουν ένα πραγματικό δεύτερο μέτωπο στον πόλεμο του Ιράν.

Ο αποτελεσματικός έλεγχος των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, σε συνδυασμό με την ενίσχυση του ελέγχου που ασκεί στα Στενά Μπαμπ αλ-Μαντέμπ, απειλεί να αυξήσει ακόμη περισσότερο τις τιμές του πετρελαίου, λίγες εβδομάδες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Μπορεί το Στενό Μπαμπ αλ-Μαντέμπ που οδηγεί προς τη Διώρυγα του Σουέζ να είναι λιγότερο κρίσιμο για τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας από το Ορμούζ, όμως αποτελεί κρίσιμη πλωτή οδό που χρησιμεύει για τη μεταφορά πληθώρας βασικών αγαθών παγκοσμίως, συμπεριλαμβανομένων εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου κάθε μέρα. Μάλιστα, μετά την έναρξη του πολέμου στο Ιράν έχει αποκτήσει ολοένα και μεγαλύτερη σημασία καθώς η Σαουδική Αραβία έχει ανακατευθύνει πολλές από τις εξαγωγές της προς τα εκείγια να παρακάμψει το Ορμούζ.

Ποιος ευθύνεται;

Ο Σαουδάραβας πρίγκιπας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν συνομίλησε δύο φορές την Πέμπτη με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και τον προέτρεψε να χτυπήσει τους Χούθι, δήλωσε στο CNN την Παρασκευή μια πηγή που γνωρίζει το θέμα. Ο Τραμπ αρνήθηκε να παρέμβει, σύμφωνα με την πηγή αυτή.

«Οι Ηνωμένες Πολιτείες επικεντρώνονται στην προστασία των βασικών συμφερόντων εθνικής ασφάλειας —όπως η διασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα—ενώ παράλληλα ενδυναμώνουν τους περιφερειακούς εταίρους μας να αναλάβουν ηγετικό ρόλο στη διαχείριση και την επίλυση των προκλήσεων περιφερειακής ασφάλειας», δήλωσε ο Λευκός Οίκος, συνεχίζοντας ότι «βρισκόμαστε σε συνεχή διάλογο με τη Σαουδική Αραβία και την κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Υεμένης σχετικά με την περιφερειακή σταθερότητα».

Η ταχεία πτώση του στρατηγικού λιμανιού της Μόκα και η έλλειψη αντίστασης έχουν οδηγήσει σε κατηγορίες και αντεγκλήσεις μεταξύ των συμμάχων των ΗΠΑ.

«Η αποτυχία αυτή τη φορά δεν οφείλεται στους Υεμενίτες», δήλωσε στο CNN την Πέμπτη μια περιφερειακή πηγή. “Είναι μια καταστροφή που προκλήθηκε στην Ουάσινγκτον και το Ριάντ”.

«Δεν υπήρξε ούτε μία αεροπορική επιδρομή καθ’ όλη τη διάρκεια της χθεσινής ημέρας από τις δυνάμεις υποστήριξης της Σαουδικής Αραβίας, αν και υπήρχαν ενημερώσεις λεπτό προς λεπτό», είπε η πηγή, σχολιάζοντας ότι «είναι μια σαουδαραβική-αμερικανική γκάφα επικών διαστάσεων».

Δεν συμφωνούν όλοι. Ο Μοχάμεντ αλ-Μπάσα, ο οποίος έχει διατελέσει σύμβουλος στην κυβέρνηση των ΗΠΑ για τους κινδύνους που προκύπτουν από την Αραβική Χερσόνησο, υποστηρίζει ότι η ευθύνη βαρύνει επίσης τους ηγέτες της Υεμένης, των οποίων οι εσωτερικές διαιρέσεις θέτουν σε κίνδυνο την άμυνά τους. «Νομίζω ότι όλοι γνώριζαν για την προώθηση των Χούθι προς τη δυτική ακτή, όμως δεν υπάρχει ενωμένη διοίκηση και έλεγχος στην Υεμένη».

Οι μαχητές Χούθι έφτασαν την Πέμπτη στη Μόκα βρίσκοντας τα στρατιωτικά τάγματα της Υεμένης εξαντλημένα και ελλιπή, αφού η πραγματική δύναμη του στρατού ήταν μόνο περίπου το 20% αυτής που ήταν στα χαρτιά, δήλωσε στο CNN μια δυτική πηγή με γνώση των επιχειρήσεων.

Αυτό επιδεινώθηκε ακόμη περισσότερο από το γεγονός ότι τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα -κάποτε μέλος του συνασπισμού υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας στην Υεμένη- απέσυραν τις δυνάμεις τους από τη χώρα τον περασμένο Ιανουάριο, όταν η Σαουδική Αραβία τους ζήτησε να φύγουν εν μέσω μιας διαμάχης που είχε ξεσπάσει, όμως το Ριάντ δεν προχώρησε σε αναπλήρωση των στρατευμάτων που αποχώρησαν.

«Δεν βγάζει νόημα. Έχεις τον κύριο υποστηρικτή των ενόπλων δυνάμεων επί τόπου… οι οποίοι κάνουν όλη τη δουλειά εδώ και 10 χρόνια, και ξαφνικά τους ζητάς να φύγουν, και δεν γεμίζεις αυτό το κενό», πρόσθεσε ο Αλ-Μπιντ του Νότιου Μεταβατικού Συμβουλίου της Υεμένης. «Είναι απλώς έλλειψη στρατηγικής και κακή διαχείριση».

Ο σαουδαραβικός στρατός είχε τεθεί σε κατάσταση ύψιστης επιφυλακής πριν από τρεις εβδομάδες, δήλωσαν πηγές στο CNN, αλλά δεν μετέφεραν το βασικό προσωπικό της αεροπορικής διοίκησης στις θέσεις τους. Δυτική πηγή με γνώση των γεγονότων δήλωσε ότι η Σαουδική Αραβία δεν ανέπτυξε ποτέ το απαραίτητο προσωπικό για τον έλεγχο και την κατεύθυνση των μαχητικών αεροσκαφών σε περίπτωση σοβαρής επίθεσης.

Η αποτυχία υπεράσπισης της Μόκα και του Πέριμ είναι ακόμη πιο περίπλοκη υπό το φως της πρόσφατης είδησης ότι περισσότεροι από 100 Αμερικανοί στρατιωτικοί σύμβουλοι στάλθηκαν στη Σαουδική Αραβία παρέχοντας πληροφορίες και στοχεύοντας στην υποστήριξη του Βασιλείου στην στρατιωτική του εκστρατεία.

Το αμερικανικό στρατιωτικό προσωπικό θα εργαστεί ως μέρος μιας νεοσύστατης κοινής διοίκησης δυνάμεων, η οποία σχηματίστηκε τις τελευταίες εβδομάδες εν μέσω ενδείξεων ότι το Ιράν εντείνει τις δικές του προσπάθειες για να βοηθήσει τις επιθέσεις των Χούθι, δήλωσε ένας Αμερικανός αξιωματούχος. Ο αξιωματούχος αυτός εκτίμησε τον συνολικό αριθμό του αμερικανικού προσωπικού στη Σαουδική Αραβία σε περίπου 200 στρατιώτες.

Πηγή: CNN