Οι πιθανοί διάδοχοι του Χαμενεΐ και η διαδαλώδης δομή εξουσίας στο Ιράν – Ανάλυση από την Άννα Παπασωτηρίου στο ΕΡΤnews

Με τις Ηνωμένες Πολιτείες να στοιχηματίζουν ότι η αφαίρεση του «κεφαλιού» θα οδηγήσει σε ταχεία κατάρρευση του θεοκρατικού καθεστώτος και τους αναλυτές να προειδοποιούν ότι από το κενό εξουσίας θα μπορούσε να προκύψει στρατιωτικοποιημένο σύστημα χωρίς πολιτικές κόκκινες γραμμές, οι ιρανικές αρχές ανακοίνωσαν τριμελές μεταβατικό συμβούλιο ηγεσίας, μετά την επιβεβαίωση του θανάτου του Αλί Χαμενεΐ.

Η διαδαλώδης δομή εξουσίας στο Ιράν

Από τη στιγμή που ο ανώτατος πνευματικός ηγέτης της χώρας δολοφονήθηκε, τον έλεγχο της εξουσίας έχει αναλάβει, όπως προβλέπεται από το Σύνταγμα, τριμελές συμβούλιο,  που αποτελείται από:

• και έναν κληρικό από το Συμβούλιο των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, στην προκειμένη επιλέχθηκε ο νομικός Αγιατολάχ Αλιρεζά Αραφί 

Οι τρεις αυτοί άνδρες θα είναι οι πιο ισχυροί στο Ιράν μέχρι το Συμβούλιο των Ειδικών να εκλέξει τον νέο ανώτατο πνευματικό ηγέτη του Ιράν. 

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι ο διάδοχος του ανώτατου ηγέτη ενδέχεται να ανακοινωθεί σε μία ή δύο ημέρες», ενώ υποστήριξε ότι η Ισλαμική Δημοκρατία έχει προβλέψει να χειρίζεται μια κρίση ηγεσίας χωρίς «να εξαρτάται από άτομα».

«Μετά τον θάνατο του αείμνηστου Αγιατολάχ Χομεϊνί, εξελέγη νέος ηγέτης σε λιγότερο από 24 ώρες», δήλωσε ο Αραγτσί .

Οι επικρατέστεροι διάδοχοι

• Λόγω της σημαντικής θέσης του στο θρησκευτικό κατεστημένο της χώρας, ο Αλιρεζά Αραφί, θεωρείται ένας από τους επικρατέστερους διαδόχους του Χαμενεϊ.
• O Αλί Λαριτζανί, έμπιστος του εκλιπόντος, αρμόδιος για το πυρηνικό πρόγραμμα, αλλά και υπεύθυνος της άγριας καταστολής των αντικαθεστωτικών διαδηλώσεων του Ιανουαρίου
• Ο δεύτερος γιος του Χαμενεϊ, Μοζτάμπα Χαμενεΐ
• Ο Χασάν Χομεϊνί, ο εγγονός του Αγιατολάχ Ρουχολάχ Χομεΐνί,  ιδρυτή της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν και πρώτου ανώτατου πνευματικού ηγέτη της. 

Τραμπ: Μερικοί καλοί υποψήφιοι διάδοχοι

Σε τηλεφωνική συνέντευξη στο CBS News, ο Ντόναλντ Τραμπ ισχυρίστηκε ότι «γνωρίζει ακριβώς» ποιος κάνει τα πάντα στην Τεχεράνη, προσθέτοντας ότι «υπάρχουν μερικοί καλοί υποψήφιοι» για να αντικαταστήσουν τον ανώτατο ηγέτη.

Πώς εξηγείται το γεγονός ότι ο δεν είχε μεταφερθεί σε ασφαλές καταφύγιο o Χαμενεΐ

Ο 86χρονος Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, σκοτώθηκε μέσα στο σπίτι του και δεν είχε καταφύγει σε κάποια ασφαλή τοποθεσία, το ίδιο και τα μέλη της οικογένειάς του, γιατί ήθελε να πεθάνει ως μάρτυρας, να δείξει ότι δεν φοβάται. Ήταν τόσο βαθιά ιδεολόγος, που θεωρούσε ότι η κατάληξη αυτή είναι ιερή για την κυριαρχία του Έθνους και της Ισλαμικής Επανάστασης. Και δεν επιφύλαξε καμία εξαίρεση ούτε για την οικογένειά του. Γι΄αυτό και μαζί του στην Τεχεράνη, σκοτώθηκαν η κόρη του, η εγγονή του και ο γαμπρός του.

Η διπλή στρατιωτική δομή του Ιράν

Ο Michael Mulroy, πρώην αναπληρωτής βοηθός υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, δήλωσε στο Al Jazeera Arabic ότι ο μηχανισμός ασφαλείας του θεοκρατικού καθεστώτος μπορεί να επιβιώσει απλώς διατηρώντας τη συνοχή.

«Δεν μπορείς να διευκολύνεις την αλλαγή καθεστώτος μόνο μέσω αεροπορικών επιδρομών», είπε ο Μαλρόι. «Αν κάποιος μείνει ζωντανός για να μιλήσει, το καθεστώς είναι ακόμα εκεί».

Πολλοί αναλυτές βλέπουν ανθεκτικότητα στη διπλή στρατιωτική δομή του Ιράν. Η κυβέρνηση προστατεύεται όχι μόνο από έναν τακτικό στρατό (Artesh), αλλά και από το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) – μια ισχυρή παράλληλη στρατιωτική δύναμη που έχει συνταγματικά επιφορτιστεί με την προστασία του συστήματος.

Ρεπορτάζ: Άννα Παπασωτηρίου