Το ΕΡΤnews στο Ισλαμαμπάντ: Πρόοδος στις συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν

Στο ξενοδοχείο «Σερίνα» στο Ισλαμαμπάντ παίζεται αυτές τις ώρες ένα σκληρό διπλωματικό πόκερ με έπαθλο μια συμφωνία ειρήνης στη Μέση Ανατολή. Αρχικά οι διαπραγματεύσεις είχαν ξεκινήσει με χωριστές συναντήσεις ΗΠΑ και Ιράν με τον πρωθυπουργό του Πακιστάν.

Το σκηνικό όμως έχει αλλάξει καθώς οι συνομιλίες γίνονται απευθείας στο ανώτατο επίπεδο με όλες τις πλευρές. Κάτι που σύμφωνα με πακιστανικές πηγές δείχνει ότι υπάρχει πρόοδος, όπως σημειώνει ο απεσταλμένος του ΕΡΤnews στο Ισλαμαμπάντ, Φάνης Παπαθανασίου.

Οι συνομιλίες μάλιστα θα συνεχιστούν καθόλη τη διάρκεια της νύχτας και αν δεν υπάρξει κάτι που να οδηγεί σε συμφωνία, θα συνεχιστούν και αύριο το πρωί, παρουσία όλων.

Από εκεί και πέρα, το οικονομικό σκέλος, είναι πολύ βασικό σε αυτές τις διαπραγματεύσεις. Τα τρία βασικά θέματα στα οποία «ακουμπούν» οι διαπραγματεύσεις είναι τα Στενά του Ορμούζ, η αποδέσμευση των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων του Ιράν στο Κατάρ και σε άλλες χώρες, αλλά και οι αποζημιώσεις για την ανοικοδόμηση. Γι αυτό υπάρχουν συνομιλίες εκτός από αυτές που γίνονται σε πολύ υψηλό επίπεδο παρουσία του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, του Τζάρεντ Κουσνέρ και του Στιβ Γουίτκοφ, οι οποίοι κάθονται στο ίδιο τραπέζι με τον Μοχαμάντ-Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, τον πρόεδρο του Ιρανικού Κοινοβουλίου και τον Αμπάς Αραχτσί, παρουσία του κ. Μουνίρ, ο οποίος είναι ο επικεφαλής του στρατού στο Πακιστάν.

Οι συνομιλίες διεξάγονται σε διάφορα τραπέζια μέσα στο συνεδριακό κέντρο, αλλά και στο «Σερίνα», σε τεχνικό επίπεδο για τα ζητήματα αυτά, ενώ υπάρχει και υποστήριξη, όπως έλεγαν αμερικανικές πηγές, και απο αντιπροσωπεία τεχνικών εμπειρογνωμόνων από την Ουάσιγκτον, προκειμένου να ξεπεραστούν δυσκολίες και να φτάσουμε σε συμφωνία.

Από την άλλη, αυτό που είναι βασικό είναι ότι πρέπει να ξεπεραστούν οι δυσκολίες που υπάρχουν σε τεχνικό επίπεδο για να φτάσουμε σε κάτι συγκεκριμένο.

Οι Πακιστανοί, οι οποίοι έχουν δουλέψει πολύ στο παρασκήνιο τις τελευταίες εβδομάδες και με τη μία και με την άλλη πλευρά σε διάφορα κείμενα σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, δηλώνουν πάντως αισιόδοξοι. Και οι δύο πλευρές, Ιράν και ΗΠΑ, είναι αποφασισμένες να μην αφήσουν την ευκαιρία που παρουσιάζεται.

Στο Ισλαμαμπάντ βρίσκονται επίσης αντιπροσωπείες σε επίπεδο παρατηρητή και από τη Σαουδική Αραβία σε πολύ υψηλό επίπεδο – σε επίπεδο υπουργού Οικονομικών – και από το Κατάρ, την Τουρκία και την Αίγυπτο, που σημαίνει ότι αυτές οι χώρες θα παίξουν σημαντικό ρόλο στο οικονομικό κομμάτι που όπως σημειώθηκε, συνδυάζεται με τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ και το τι θα συμβεί την επόμενη μέρα, αλλά και με την αποδέσμευση των περιουσιακών στοιχείων και τις αποζημιώσεις που ζητά και είναι κόκκινη γραμμή για το Ιράν.

Εν μέσω δυσπιστίας ξεκίνησαν οι συνομιλίες

Οι κρίσιμες συνομιλίες στο Ισλαμαμπάντ ξεκίνησαν εν μέσω δυσπιστίας ανάμεσα σε Τεχεράνη και Ουάσιγκτον.

Πριν ακόμα φτάσει ο επικεφαλής της αμερικανικής αντιπροσωπίας στο Πακιστάν, είχε προειδοποιήσει το Ιράν να διαπραγματευτεί καλή τη πίστει, ενώ ο Μοχάμπαντ Γκαλιμπάφ και ο Αμπάς Αραγτσί που ηγούνται της ιρανικής αντιπροσωπίας, είχαν δηλώσει πως δεν εμπιστεύονται τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ο Πρόεδρος της ιρανικής βουλής είχε ξεκαθαρίσει πως οι Ιρανοί προσέρχονται με καλές προθέσεις στον διάλογο, ενώ στο αεροπλάνο που επιβιβάστηκε μαζί με την ιρανική αντιπροσωπία υπήρχαν φωτογραφίες των θυμάτων από το αμερικανικό χτύπημα σε σχολείο στο Μινάμπ του Ιράν.

Ο Πρόεδρος Τραμπ ευχήθηκε καλή τύχη στον Τζέι Ντι Βάνς για τις διαπραγματεύσεις, ενώ διαμήνυσε πως τα Στενά του Ορμούζ θα ανοίξουν σύντομα.

Ενδεικτικό του κλίματος δυσπιστίας, είναι πως αξιωματούχοι και από τις δύο πλευρές διοχετεύουν πληροφορίες που διαψεύδονται. Ιρανικά μέσα μεταδίδουν πως τελικά η Ουάσιγκτον δέχθηκε την αποδέσμευση των παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες διατείνονται πως πλοία τους έχουν περάσει από τα Στενά του Ορμούζ.

Για τους Ιρανούς η μπάλα βρίσκεται στο γήπεδο της Αμερικής, καθώς από την άνευ όρων παράδοση, την επιστροφή του Ιράν στην λίθινη εποχή  και την αλλαγή καθεστώτος, τώρα ο Τραμπ επιδιώκει τον τερματισμό του πολέμου με τον έναν ή τον άλλον τρόπο.

Την ώρα που οι συνομιλίες βρίσκονταν σε εξέλιξη, το Ιράν δήλωνε πως είναι με το δάχτυλο στην σκανδάλη σε περίπτωση που παραβιαστεί η εκεχειρία και στο μέτωπο του Λιβάνου, μία από τις κόκκινες γραμμές της Τεχεράνης.

«Μια κατάπαυση του πυρός, μια παύση του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, αποτελεί μέρος της συμφωνίας εκεχειρίας. Αυτό δεν είναι μόνο κάτι που είπαμε ή ισχυριστήκαμε εμείς, το Πακιστάν το έχει επίσης δηλώσει ρητά αυτό», δήγλωσε ο εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ του Ιράν, Ισμαΐλ Μπακέι.

Κι ενώ η εκεχειρία φαίνεται πως είναι εύθραυστη, το Πακιστάν φιλοξενεί τις συνομιλητές με την ελπίδα πως Τεχεράνη και Ουάσιγκτον θα συμφωνήσουν σε μία μόνιμη κατάπαυση του πυρός.

«Ανακοινώθηκε προσωρινή κατάπαυση του πυρός, αλλά τώρα ακολουθεί το ακόμη πιο δύσκολο στάδιο της μόνιμης κατάπαυσης του πυρός. Δηλαδή, η επίλυση των περίπλοκων ζητημάτων μέσω διαπραγματεύσεων, και αυτό το στάδιο αντιστοιχεί σε αυτό που στα αγγλικά ονομάζεται «make or break» (σημείο καμπής)», είπε ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ.

Τα μέτρα γύρω από το ξενοδοχείο Σερίνα όπου βρίσκονται οι αντιπροσωπίες είναι δρακόντεια.

Την περιοχή περιφρουρούν και πάνοπλα μέλη των Ρέιντζερ, παραστρατιωτική οργάνωση του Πακιστάν.

Επιμέλεια: Δημήτρης Δαλιάνης