Ινδία: Σάλος με την Εκλογική Επιτροπή – Το κίνημα των «κατσαρίδων» θα ξεκινήσει πανεθνικές διαδηλώσεις στις 2 Οκτωβρίου, αν ο επικεφαλής της δεν παραιτηθεί

Tο αυτοαποκαλούμενο «Κόμμα του Λαού των Κατσαρίδων» (Cockroach Janta Party, CJP) της Ινδίας, το οποίο έχει εξελιχθεί σε viral κίνημα των νέων, ανακοίνωσε πως θα ξεκινήσει πανεθνικές διαδηλώσεις στις 2 Οκτωβρίου, εάν ο επικεφαλής της εκλογικής αρχής της χώρας, Γκιανές Κουμάρ, δεν παραιτηθεί μέχρι αύριο, Σάββατο (26/9).

«Αν ο Γκιανές Κουμάρ δεν παραιτηθεί μέχρι αύριο, το CJP θα ξεκινήσει πανεθνική διαδήλωση από τη Βομβάη στις 2 Οκτωβρίου και θα την επεκτείνει σε πόλεις σε όλη την Ινδία. Σε αυτή την εορτή του Γκάντι Τζαγιάντι, ας δεσμευτούμε να σώσουμε τη δημοκρατία», ανέφερε ο εμπνευστής της σατιρικής ιδέας που κατέληξε σε κίνημα ο Αμπιτζίτ Ντίπκε σε ανάρτησή του στο X.

If Gyanesh Kumar does not resign by tomorrow, CJP will begin its nationwide protest from Mumbai on 2 October, and take it to cities across India.

This Gandhi Jayanti let’s pledge to save democracy.

— Abhijeet Dipke (@abhijeet_dipke) September 25, 2026

Το Γκάντι Τζαγιάντι είναι εθνικό φεστιβάλ που γιορτάζεται στην Ινδία στις 2 Οκτωβρίου με την ευκαιρία των γενεθλίων του Μαχάτμα Γκάντι.

Κρίση αξιοπιστίας για την Εκλογική Επιτροπή της Ινδίας

To «Κόμμα του Λαού των Κατσαρίδων» πρόσφατα ανάγκασε τον υπουργό Παιδείας της Ινδίας να παραιτηθεί μετά από καταγγελίες ότι οι ερωτήσεις των εισαγωγικών εξετάσεων σε ιατρικές σχολές είχαν διαρρεύσει και πωληθεί και το ξέσπασμα πανεθνικών διαμαρτυριών.

Η Εκλογική Επιτροπή της Ινδίας (ECI) αντιμετωπίζει μια ακόμη κρίση αξιοπιστίας, μετά από μια σειρά νέων καταγγελιών για παρατυπίες του προέδρου της.

Η τριμελής επιτροπή, που αποτελεί έναν από τους πιο αξιόπιστους δημόσιους θεσμούς της Ινδίας, διευθύνεται από τον πρόεδρο, Γκιανές Κουμάρ, ενώ ως μέλη της συμμετέχουν οι Σουκμπίρ Σινγκ Σάντου και Βίβεκ Τζόσι.

Το τελευταίο χτύπημα στην αξιοπιστία της επιτροπής ξέσπασε μετά από δημοσίευμα της εφημερίδας «Indian Express», σύμφωνα με το οποίο τους τελευταίους μήνες ο Κουμάρ είχε κληθεί επανειλημμένα να λογοδοτήσει ενώπιον των δύο συναδέλφων του σχετικά με την ακεραιότητα της βάσης δεδομένων των ψηφοφόρων, τις αλλαγές στον τρόπο εγγραφής νέων ψηφοφόρων και την ασφάλεια των εκλογικών καταλόγων.

Το δημοσίευμα ανέφερε ότι τα δύο μέλη της Επιτροπής διαφώνησαν με διάφορες αποφάσεις που ελήφθησαν από τον Κουμάρ χωρίς να έχουν ενημερωθεί. Μάλιστα όπως υπογραμμίζεται υπήρξαν τουλάχιστον 14 περιπτώσεις τους τελευταίους 10 μήνες κατά τις οποίες οι Σάντου και Τζόσι δεν είχαν ενημερωθεί και σε μία περίπτωση μάλιστα έγραψαν επιστολή διαμαρτυρίας προς τον Γενικό Γραμματέα, τον ανώτατο γραφειοκράτη της ινδικής κυβέρνησης.

Οι αποκαλύψεις αυτές προκάλεσαν σάλο, με ηγέτες της αντιπολίτευσης να απαιτούν την παραίτηση του Κουμάρ. Οι Σάντου και Τζόσι δεν έχουν σχολιάσει δημοσίως το δημοσίευμα, αλλά η ECI ανέφερε σε δήλωσή της ότι οι «διαφορετικές απόψεις» αποτελούν μέρος της «διαδικασίας λήψης αποφάσεων». Προσέθεσε ότι οι διαφωνίες μεταξύ των αξιωματούχων είναι φυσιολογικές σε κάθε θεσμό και όλες οι ενέργειές της ήταν νόμιμες.

«Οι διαφορετικές απόψεις και παρατηρήσεις αποτελούν φυσιολογικό μέρος της διαβούλευσης σε κάθε θεσμό. Αποτελούν μέρος της διαδικασίας λήψης αποφάσεων πριν από την έκδοση της τελικής απόφασης. Όχι μόνο οι τρεις Επίτροποι, αλλά και κάθε υπάλληλος της Επιτροπής έχει πλήρη εξουσιοδότηση να υποβάλλει τις προτάσεις του στην Επιτροπή για τη βελτίωση του εκλογικού συστήματος», ανέφερε μεταξύ άλλων στη δήλωση.

Στη δήλωση επισημαίνεται ότι η ανάδειξη «ορισμένων συγκεκριμένων εσωτερικών σημειώσεων και παρατηρήσεων που καλύπτουν μια περίοδο 10 μηνών, παραβλέποντας το πολύ μεγαλύτερο σύνολο εγκρίσεων, αποφάσεων, οδηγιών και πρωτοβουλιών», δίνει μόνο μια μερική εικόνα της κατάστασης.

Στο επίκεντρο η αναθεώρηση των εκλογικών καταλόγων

Το δημοσίευμα έρχεται σε μία περίοδο κατά την οποία η επιτροπή διεξάγει μια αμφιλεγόμενη αναθεώρηση της εκλογικής βάσης δεδομένων σε εθνικό επίπεδο.

Η ECI αναφέρει ότι ο στόχος αυτής της Ειδικής Εντατικής Αναθεώρησης —γνωστής με το ακρωνύμιο SIR— είναι να διασφαλιστεί ότι κανένα όνομα μη επιλέξιμου ψηφοφόρου δεν θα παραμείνει στους εκλογικούς καταλόγους.

Αναφέρει επίσης ότι η τελευταία αναθεώρηση πραγματοποιήθηκε πριν από σχεδόν ένα τέταρτο του αιώνα και ότι ο εκλογικός κατάλογος πρέπει να επικαιροποιηθεί ώστε να ληφθούν υπόψη όσοι έχουν αποβιώσει, έχουν εγκαταλείψει τη χώρα ή είναι εγγεγραμμένοι σε περισσότερες από μία περιοχές λόγω μετακόμισης σε νέα διεύθυνση.

Ωστόσο, η διαδικασία αυτή έχει εμπλακεί σε διαμάχες από την αρχή, με τα κόμματα της αντιπολίτευσης να κατηγορούν τον Κουμάρ ότι χειραγωγεί τον εκλογικό κατάλογο προς όφελος του Κόμματος Μπαρατίγια Τζανάτα (BJP) του πρωθυπουργού, Ναρέντρα Μόντι κατά τη διάρκεια των εκλογών. Τόσο το BJP όσο και η Εκλογική Επιτροπή έχουν απορρίψει τις κατηγορίες.

Ωστόσο, οι τελευταίες αποκαλύψεις θεωρούνται πολύ πιο σοβαρές, καθώς αφορούν ερωτήματα που τίθενται από το εσωτερικό της Εκλογικής Επιτροπής σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας του προέδρου της.

Από την αρχή, έχουν διατυπωθεί αμφιβολίες σχετικά με την αξιοπιστία της αναθεώρησης, στο πλαίσιο της οποίας διαγράφηκαν 130 εκατομμύρια ονόματα από ολόκληρη την Ινδία από τον εκλογικό κατάλογο.

Εκατομμύρια ψηφοφόροι έχουν επίσης διαμαρτυρηθεί στις Αρχές ότι τα ονόματά τους δεν περιλαμβάνονται, υποστηρίζοντας ότι η νέα διαδικασία εγγραφής ψηφοφόρων είναι υπερβολικά δυσκίνητη και απαιτεί την προσκόμιση εγγράφων τα οποία πολλοί δεν διαθέτουν.

Οι αποκαλύψεις αυτές έδωσαν επίσης νέα επιχειρήματα στα κόμματα της αντιπολίτευσης και στους επικριτές της κυβέρνησης, οι οποίοι έχουν επανειλημμένα υποστηρίξει ότι η SIR χρησιμοποιείται για να αποκλείσει τους ψηφοφόρους τους προς όφελος του BJP και ότι οι εκλογές στην Ινδία δεν είναι πλέον ελεύθερες και δίκαιες.

Την Τετάρτη, εξοργισμένοι πολιτικοί της αντιπολίτευσης αμφισβήτησαν για άλλη μια φορά την ακεραιότητα της εκλογικής διαδικασίας στην Ινδία και απαίτησαν την παραίτηση του Κουμάρ, υποστηρίζοντας ότι δεν έχει κανένα δικαίωμα να παραμείνει στο αξίωμά του, ενώ ορισμένοι ζήτησαν ακόμη και τη σύλληψή του.

Το BJP υπερασπίστηκε τον πρόεδρο της Επιτροπής, χαρακτηρίζοντας την κριτική της αντιπολίτευσης ως «εκστρατεία δυσφήμισης» και αναφέροντας ότι η διαφωνία αποτελεί «σημάδι μιας ζωντανής δημοκρατίας».

Αναλυτές εκτιμούν ότι η υπεράσπιση της Εκλογικής Επιτροπής είναι απίθανο να ικανοποιήσει πολλούς, ενώ ορισμένοι επισημαίνουν ότι η δήλωσή της δεν καλύπτει όλα τα ζητήματα που τέθηκαν στο ρεπορτάζ και ότι «ο πρόεδρος της Εκλογικής Επιτροπής Κουμάρ πρέπει να ξεκαθαρίσει την κατάσταση, αν θέλουμε να θεωρήσουμε την Επιτροπή ως αμερόληπτο όργανο».

Πηγές: BBC, Reuters