Κακλαμάνης: “Αρχιτεκτονική στην Ελλάδα” – Πρόταση για τη δημιουργία Μουσείου

Τη μεγάλη έκθεση «Αρχιτεκτονική στην Ελλάδα | Architecture in Greece – Η Μυστηριακή Γλώσσα του Σχήματος» εγκαινίασε ο Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων, Νικήτας Κακλαμάνης, στο πρώην Δημόσιο Καπνεργοστάσιο, στην οδό Λένορμαν, αναδεικνύοντας τη σημασία της αρχιτεκτονικής ως στοιχείου της ιστορικής μνήμης και της πολιτιστικής ταυτότητας της χώρας.

Διαβάστε: Νικήτας Κακλαμάνης: Συνάντηση του Προέδρου της Βουλής με τον νέο πρέσβη της Γαλλίας στην Ελλάδα – Το καλωσόρισμα και οι “ισχυροί ιστορικοί δεσμοί φιλίας” των δύο χωρών

Η έκθεση, η οποία πραγματοποιείται με την αρωγή της Βουλής, σε συνδιοργάνωση του Citylab και του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ), φιλοξενείται από τις 17 Οκτωβρίου 2026 έως τις 17 Ιανουαρίου 2027 και παρουσιάζει τη διαχρονική πορεία της αρχιτεκτονικής δημιουργίας στον ελληνικό χώρο, από την προϊστορία έως τη σύγχρονη εποχή.

Κακλαμάνης: Ανάγκη για τη δημιουργία Ελληνικού Μουσείου Αρχιτεκτονικής

Κατά την ομιλία του στα εγκαίνια, ο Νικήτας Κακλαμάνης χαρακτήρισε την έκθεση ένα φιλόδοξο επιστημονικό και πολιτιστικό εγχείρημα, το οποίο αναδεικνύει τον πλούτο της ελληνικής αρχιτεκτονικής δημιουργίας μέσα στους αιώνες.

«Τα κτήρια δεν είναι ποτέ απλώς κτήρια. Είναι οι σιωπηλοί μάρτυρες της ιστορίας μας αλλά και οι ενεργοί συντελεστές της», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο Πρόεδρος της Βουλής υπογράμμισε, παράλληλα, ότι η συγκέντρωση, η επιστημονική τεκμηρίωση και η δημόσια παρουσίαση του αρχιτεκτονικού αποθέματος της χώρας αναδεικνύουν την ανάγκη δημιουργίας ενός σταθερού θεσμού αφιερωμένου στην ιστορία και την εξέλιξη της ελληνικής αρχιτεκτονικής.

Όπως σημείωσε, η ίδρυση ενός Ελληνικού Μουσείου Αρχιτεκτονικής αποτελεί έναν εύλογο στόχο, ο οποίος θα μπορούσε να προωθηθεί μέσα από ουσιαστικό διάλογο και συνεργασία μεταξύ της επιστημονικής κοινότητας, των πολιτιστικών φορέων και της Πολιτείας.

«Η Βουλή θα είναι παρούσα σε αυτό το εγχείρημα», διαβεβαίωσε ο κ. Κακλαμάνης, εκφράζοντας τη στήριξή του στην προοπτική δημιουργίας ενός μουσείου που θα αναδεικνύει την αρχιτεκτονική κληρονομιά της Ελλάδας.

Η αρχιτεκτονική ως έκφραση της Δημοκρατίας

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Πρόεδρος της Βουλής στη σχέση της αρχιτεκτονικής με τη Δημοκρατία, επισημαίνοντας ότι ο σχεδιασμός του δημόσιου χώρου αντανακλά τις κοινωνικές αντιλήψεις για τη συνύπαρξη, την ισότητα, την προσβασιμότητα και τη συμμετοχή.

«Μια δημοκρατική κοινωνία χρειάζεται χώρους που ενώνουν, όχι χώρους που αποκλείουν. Χώρους ανοιχτούς, προσβάσιμους, φιλόξενους, που ενθαρρύνουν τη συνάντηση, την επικοινωνία και τον διάλογο», τόνισε.

Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της στήριξης πρωτοβουλιών που συνδέουν τον πολιτισμό με την κοινωνία των πολιτών, σημειώνοντας ότι η αρχιτεκτονική δεν αποτελεί μόνο μια μορφή τέχνης ή επιστήμης, αλλά και έναν παράγοντα που επηρεάζει άμεσα την καθημερινότητα των πολιτών.

Στα εγκαίνια, τον Πρωθυπουργό εκπροσώπησε η υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Μαριλένα Σούκουλη – Βιλιάλη. Παρόντες ήταν επίσης ο Γ΄ Αντιπρόεδρος της Βουλής, Αθανάσιος Μπούρας, καθώς και βουλευτές.

Τι περιλαμβάνει η έκθεση “Η Μυστηριακή Γλώσσα του Σχήματος”

Η έκθεση αποτελεί μια συνολική παρουσίαση της ελληνικής αρχιτεκτονικής δημιουργίας μέσα στον χρόνο, προσεγγίζοντάς την ως τέχνη, επιστήμη, πολιτισμική έκφραση και ιστορικό τεκμήριο.

Η εκθεσιακή αφήγηση βασίζεται στη σκέψη του Δημήτρη Πικιώνη για τη «μυστηριακή γλώσσα του σχήματος» και στη δυνατότητα της αρχιτεκτονικής μορφής να συνομιλεί με την ιστορία και τον χρόνο.

Κεντρικό στοιχείο της παρουσίασης είναι ο ελληνικός τόπος, τόσο ως φυσικό περιβάλλον όσο και ως χώρος ανθρώπινης δραστηριότητας, καθώς και οι πολιτισμικές επιρροές που διαμόρφωσαν την αρχιτεκτονική εξέλιξη της χώρας.

Μέσα από έργα διαφορετικών εποχών, η έκθεση αναδεικνύει τις συνέχειες, τις τομές και τους μετασχηματισμούς της αρχιτεκτονικής, αλλά και τη διαχρονική σχέση της με τις υπόλοιπες καλές τέχνες.

Στους εκθεσιακούς χώρους παρουσιάζονται αρχιτεκτονικά σχέδια και σκίτσα, προπλάσματα, φωτογραφίες, έργα τέχνης, βιβλία, περιοδικά, κινηματογραφικά αποσπάσματα και τεκμήρια από σημαντικά δημόσια και ιδιωτικά αρχεία.

Η έκθεση απευθύνεται τόσο σε ειδικούς όσο και στο ευρύ κοινό, προβάλλοντας την αρχιτεκτονική ως αναπόσπαστο μέρος της συλλογικής μνήμης και της πολιτιστικής ταυτότητας της Ελλάδας.

Οι επιμελητές και οι φορείς υποστήριξης

Την επιμέλεια της έκθεσης έχουν αναλάβει ο Σταύρος Αλιφραγκής, αναπληρωτής καθηγητής του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, ο Μανόλης Κορρές, ομότιμος καθηγητής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου και μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, ο Παναγιώτης Πάγκαλος, καθηγητής του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, και ο Δημήτρης Φιλιππίδης, ομότιμος καθηγητής του ΕΜΠ.

Η διοργάνωση τελεί υπό την αιγίδα της Ελληνικής Ολυμπιακής Επιτροπής, του υπουργείου Πολιτισμού, της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδας και του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης.

Την οικονομική υποστήριξη παρέχουν το Πράσινο Ταμείο και η Alpha Bank, ενώ την πρωτοβουλία υποστηρίζουν, μεταξύ άλλων, το Μουσείο Ακρόπολης, το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, ο ΣΑΔΑΣ – Πανελλήνια Ένωση Αρχιτεκτόνων και ο Σύλλογος των Αθηναίων.

Η έκθεση φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την ανάδειξη της ελληνικής αρχιτεκτονικής κληρονομιάς και να ανοίξει τη συζήτηση για τη δημιουργία ενός μόνιμου θεσμού που θα διαφυλάσσει και θα προβάλλει την εξέλιξή της στις επόμενες γενιές.