Πτώση του Τείχους και Νύχτα των Κρυστάλλων: Η ιστορική αμφιθυμία της 9η Νοεμβρίου για τη γερμανική ιστορία

Η πτώση του Τείχους του Βερολίνου το 1989, η Νύχτα των Κρυστάλλων το 1938, η απόπειρα πραξικοπήματος του Χίτλερ το 1923: καμία άλλη μέρα δεν αντανακλά την αμφιθυμία της γερμανικής ιστορίας, όσο η 9η Νοεμβρίου.

Ανταπόκριση – Βερολίνο

Στο Βερολίνο εορτάστηκε η 37η επέτειος από την πτώση του Τείχους του Βερολίνου. Σε εκδήλωση στο μνημείο στην οδό Μπερνάουερ, άναψαν κεριά σε ανάμνηση της ειρηνικής επανάστασης στην Ανατολική Γερμανία. Ο Ούγγρος ιστορικός, Γκιόργκι Νταλός ήταν ομιλητής στην κεντρική εκδήλωση για το κίνημα για τα πολιτικά δικαιώματα εκείνης της εποχής. Η ειρηνική επανάσταση της 9ης Νοεμβρίου 1989 τιμήθηκε επίσης σε αρκετές πόλεις της Ανατολικής Γερμανίας.

Η πτώση του Τείχους του Βερολίνου είναι μέχρι σήμερα το κατεξοχήν σύμβολο για το τέλους της αντιπαράθεσης του Ψυχρού Πολέμου μεταξύ Ανατολής και Δύσης, μεταξύ ΗΠΑ και Σοβιετικής Ένωσης. Η πτώση του Τείχους του Βερολίνου έφερε την κατάρρευση του κομμουνιστικού καθεστώτος της της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας και την επανένωση των δύο Γερμανιών τον Οκτώβριο του 1990.

Ο καγκελάριος, Φρίντριχ Μερτς επισήμανε ότι δεν υπάρχει ημερομηνία στη γερμανική ιστορία τόσο πολύπλευρη και αμφίσημη όσο η 9η Νοεμβρίου. Η ημέρα συμβολίζει την ελπίδα και την ελευθερία, καθώς και την αποτυχία της δημοκρατίας και τα χειρότερα εγκλήματα στην γερμανική ιστορία.

Στις 8 και 9 Νοεμβρίου 1923, ο Αδόλφος Χίτλερ, μαζί με τον στρατηγό του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, Έριχ Λούντεντορφ, επιχείρησαν να καταλάβουν πραξικοπηματικά την εξουσία αρχικά στη Βαυαρία και να ανατρέψουν την κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης. Το πραξικόπημα απέτυχε, το Εθνικοσοσιαλιστικό Γερμανικό Εργατικό Κόμμα (NSDAP) του Χίτλερ απαγορεύτηκε προσωρινά και ο Χίτλερ καταδικάστηκε σε πέντε χρόνια φυλάκισης.

Δεκαπέντε χρόνια αργότερα, τη νύχτα της 9ης προς 10η Νοεμβρίου 1938, που έμεινε στην ιστορία ως Νύχτα των Κρυστάλλων από τις σπασμένες προθήκες των εβραϊκών καταστημάτων, το Ναζιστικό Κόμμα, NSDAP και οι παραστρατιωτικές οργανώσεις του, τα τάγματα ασφαλείας SA και SS, οργάνωσαν βίαιες επιθέσεις εναντίον του εβραϊκού πληθυσμού. Τα αντιεβραϊκά πογκρόμ στη ναζιστική Γερμανία διήρκεσαν μια ολόκληρη εβδομάδα με ληστείες, εμπρησμούς και δολοφονίες Εβραίων. Περίπου 400 άτομα δολοφονήθηκαν, 1.400 συναγωγές καταστράφηκαν και 7.500 επιχειρήσεις και σπίτια λεηλατήθηκαν — όπως και εβραϊκά νεκροταφεία.

Στις 9 Νοεμβρίου 1918, ο σοσιαλδημοκράτης του SPD, Φίλιπ Σάιντεμαν κήρυξε τη Δημοκρατία από το μπαλκόνι του Ράιχσταγκ στο Βερολίνο, που σηματοδότησε το τέλος της κυριαρχίας των Χοεντσόλερν μετά την ήττα της Γερμανίας στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Το 1918, ανακηρύχθηκε όχι μόνο η Δημοκρατία από τον Σάιντεμαν, αλλά και η «Ελεύθερη Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Γερμανίας» από τον Καρλ Λίμπκνεχτ.