Ο Γιάννης Κτενάς για την «Ανελεγξιμότητα» του Hartmut Rosa (audio)

Με αφορμή την πρόσφατη έκδοση του δοκιμίου του διαπρεπούς Γερμανού κοινωνιολόγου και φιλόσοφου Hartmut Rosa «Ανελεγξιμότητα» από τις εκδόσεις Πλήθος, ο διδάκτορας πολιτικής φιλοσοφίας και κοινωνικής θεωρίας του Παντείου Πανεπιστημίου, Γιάννης Κτενάς, φιλοξενήθηκε στην πολιτιστική εκπομπή «Αποτύπωμα» της Φωνής της Ελλάδας με τη  Φούλη Ζαβιτσάνου για να μιλήσει για αυτό το ιδιαίτερα πυκνό και σημαντικό κείμενο για το σύγχρονο ευρωπαϊκό πολιτικό στοχασμό.

Ο Γιάννης Κτενάς, που έχει αναλάβει την επιστημονική επιμέλεια της έκδοσης και τη συγγραφή του ιδιαίτερα κατατοπιστικού επιμέτρου, αναφέρθηκε στην υπαρξιακή διάσταση της πολιτικής σκέψης του Ρόζα, στην κριτική που ασκεί στην κυρίαρχη αντίληψη του κόσμου ως ένα πεδίο υπολογισμού, εκμετάλλευσης, χειραγώγησης κι απόλυτου ελέγχου αλλά και στην ανάγκη αλλαγής παραδείγματος και “συντονισμού” με τη φύση, με τους άλλους και με τον ίδιο μας τον εαυτό.

Ακούστε εδώ τη συνέντευξη.

 Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου:

“Στην προσπάθειά μας να δράσουμε και να οργανώσουμε αποτελεσματικά τη ζωή μας, επιχειρούμε να θέσουμε ολοένα και περισσότερες πτυχές του κόσμου υπό τον έλεγχό μας. Από τους πλανήτες και τα μικρόβια μέχρι τις θερμίδες του φαγητού μας και τη μουσική που ακούμε, καθιστούμε τα πράγματα μετρήσιμα, προσβάσιμα, χειραγωγήσιμα, διαθέσιμα – με μια λέξη ελέγξιμα. Όταν όμως τα πάντα τελούν υπό έλεγχο, κάτι χάνεται. Ο κόσμος σωπαίνει, η μαγεία εκλείπει και ο βαθύτερος συντονισμός με τους άλλους, με τη φύση και με τα πράγματα γίνεται αδύνατος.

Στο δοκίμιό του για την Ανελεγξιμότητα, ο διαπρεπής γερμανός κοινωνιολόγος και φιλόσοφος Hartmut Rosa αναλύει τις κοινωνίες της ύστερης νεωτερικότητας μέσα από το σχήμα μιας διαρκούς διελκυστίνδας. Από τη μία πλευρά βρίσκονται οι λειτουργικές και θεσμικές αναγκαιότητες του ελέγχου, της διαχείρισης και της αποτελεσματικής παρέμβασης στον κόσμο· από την άλλη, η σπουδαιότητα της διαφύλαξης μιας θέσης για το ανέλεγκτο, αυτό δηλαδή που καταστατικά δεν μπορεί να ελεγχθεί”.

Ο Hartmut Rosa γεννήθηκε το 1965 στο Λέραχ της Γερμανίας. Διδάσκει στο Πανεπιστήμιο της Ιένας και είναι διευθυντής του Max Weber Kolleg στο Πανεπιστήμιο της Ερφούρτης. Η διδακτορική του διατριβή είχε ως θέμα την ταυτότητα και την πολιτική στο έργο του Charles Taylor, ενώ οι έρευνές του περιστρέφονται γύρω από τις έννοιες της επιτάχυνσης, της αλλοτρίωσης και του συντονισμού. Από τις Εκδόσεις Πλήθος κυκλοφορεί και το δοκίμιό του “Επιτάχυνση και αλλοτρίωση. Για μια Κριτική Θεωρία της χρονικότητας στην ύστερη νεωτερικότητα”.